Life in Kyoto - Pray for Japan

Tư duy nào cho khu kinh tế

2011-09-12T07:42:00.000+09:00

Khi chọn một khu vực (hoặc vùng) làm khu kinh tế, thông thường phải xác định lập khu kinh tế đó với mục đích vì lợi ích quốc gia. Như vậy, việc thành lập một khu kinh tế của một vùng nào đó phải nhằm mục đích lan toả ra các vùng khác, nhằm tạo độ nhạy để kích thích các vùng khác hoặc cả nước phát triển.

Tương tự như việc xác định ngành trọng điểm (những ngành có chỉ số lan toả đến nền kinh tế nội địa cao, lan toả đến nhập khẩu và sử dụng năng lượng thấp), về mặt kinh tế, để xác định có nên thành lập khu kinh tế hay không cần phải xem xét mức độ lan toả liên vùng hoặc mức độ ảnh hưởng ngược liên vùng (inter-regional feedback effect) của khu kinh tế đó ra sao. Và, ngành nào là ngành cần chọn làm ngành trọng điểm để đạt mục đích không chỉ mang tính liên ngành mà còn có độ lan toả liên vùng tốt.

Lý luận này cho rằng không phải vùng nào cũng có cùng một cấu trúc kinh tế và như vậy, không thể đưa ra chính sách chung cho tất cả các vùng và quốc gia. Từ trước đến nay, ở ta, đối với quốc gia cũng như vùng/tỉnh, các báo cáo hàng năm đều theo cùng một cấu trúc (cách) là tỷ trọng nhóm ngành nông nghiệp, lâm nghiệp và thuỷ sản trong tổng GDP phải nhỏ dần, các nhóm ngành công nghiệp hoặc dịch vụ phải tăng dần và lấy đó như thước đo cho sự thành công; nếu sự thay đổi này chậm hoặc không thay đổi thì xem như một sự thất bại. Sự thay đổi của cơ cấu này có thể tốt ở tầm quốc gia nhưng cho từng vùng không thể rập khuôn như vậy. Cũng giống như ngành, có những vùng có tầm ảnh hưởng đến quốc gia nhiều hơn các vùng khác, hoặc một ngành của một vùng nào đó có ảnh hưởng mạnh không chỉ trong nội bộ vùng mà còn lan toả số nhân đến các vùng khác, nhiều hơn các ngành khác ở cùng vùng hoặc khác vùng.

Thông qua cuộc trao đổi chính sách trên VTV1 về khu kinh tế mở Chu Lai, ông Huỳnh Khánh Toàn, phó chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam, nơi có khu kinh tế mở, cho biết sẽ lấy công nghiệp cơ khí ôtô là trung tâm để phát triển khu kinh tế. Vậy, đâu là lý do chọn ngành này làm ngành trung tâm để phát triển khu kinh tế? Hay chỉ vì có doanh nghiệp loại này đăng ký dự án ở khu kinh tế Chu Lai?

Xét về mặt kinh tế, dựa trên cấu trúc chi phí của bảng cân đối liên ngành được công bố bởi tổng cục Thống kê, ngành chế tạo ôtô các loại và xe có động cơ rơmoóc các loại có chỉ số lan toả nội địa thấp nhất. Nếu coi 1 là chỉ số lan toả nội địa bình quân của cả nền kinh tế thì nhóm ngành này có chỉ số lan toả nội địa là 0,8. Và quan trọng hơn cả là chỉ số lan toả về nhập khẩu lại vào loại cao nhất trong các ngành của nền kinh tế. Nếu coi 1 là chỉ số lan toả về nhập khẩu bình quân của cả nền kinh tế, thì chỉ số lan toả về nhập khẩu của nhóm ngành công nghiệp cơ khí ôtô là 1,4.

Như vậy, nếu khu kinh tế mở Chu Lai lấy nhóm ngành trên là nhóm ngành trọng điểm, có thể làm tăng về giá trị tăng thêm của nội tại khu vực này, nhưng xét về mặt lợi ích quốc gia thì không kích thích và lan toả đến nội tại nền kinh tế. Quan trọng hơn cả là nó làm tăng nhập khẩu. Sản xuất của những ngành loại này càng phát triển thì càng kích thích nhập khẩu nhiều. Ngay như việc chọn những ngành công nghiệp phụ trợ như điện tử hoặc công nghiệp có kỹ thuật cao của địa phương này cũng cần phải có căn cứ, như những ngành này phụ trợ cho cái gì trong khi ngành trọng tâm lại là ngành công nghiệp ôtô!

Theo bảng cân đối liên ngành liên vùng, có thể thấy ở khu vực ven biển miền Trung, ngành vận tải biển (bao gồm cảng) và chế biến thuỷ hải sản có chỉ số lan toả nội địa cao, chỉ số kích thích nhập khẩu thấp và có độ lan toả liên vùng cao. Điều này có thể nhìn thấy một cách trực quan khi công nghiệp chế biến thuỷ hải sản phát triển, sẽ giúp các ngư dân của không chỉ trong vùng mà của cả một dải miền Trung tiêu thụ sản phẩm từ đánh bắt và nuôi trồng thuỷ hải sản.

BÙI TRINH

Đến nay, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định thành lập 15 khu kinh tế ven biển (KKT) và bổ sung thêm ba KKT nữa vào Quy hoạch phát triển các KKT Việt Nam đến năm 2020, nâng tổng số KKT đến năm 2020 lên 18, với tổng diện tích đất liền và mặt nước biển là 730.553ha (tương đương 7.305,53km2), bằng khoảng 2,2% tổng diện tích của cả nước.

Các KKT hiện thu hút được khoảng 130 dự án FDI với tổng vốn đầu tư hơn 25 tỉ USD và khoảng 650 dự án đầu tư trong nước với tổng vốn đầu tư khoảng 537.000 tỉ đồng. Một hội thảo về “Cơ chế, chính sách phát triển các khu kinh tế ven biển Việt Nam” vừa được tổ chức cuối tháng 8.

Theo bộ Kế hoạch và đầu tư, các KKT tuy có vai trò quan trọng với sự phát triển kinh tế nhưng do nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan khác nhau, nên hầu hết các KKT đều phát triển không được như kỳ vọng ban đầu. Bộ này sẽ cùng với các bộ, ngành liên quan và các địa phương rà soát lại toàn bộ các KKT hiện có, chọn ra một số khu có điều kiện thuận lợi để có kế hoạch tập trung đầu tư nhằm tạo ra bước đột phá cho đất nước và sẽ giảm quy mô một số KKT không có lợi thế phát triển. Việc xây dựng các KKT phải dựa vào tiềm năng lợi thế đặc thù riêng của từng vùng và phải trên sự phát triển chung của quốc gia, khu vực. Việc phát triển các KKT không chỉ dựa vào các cơ chế, thể chế ưu đãi vượt trội của Nhà nước, mà phải dựa vào nội lực, tài trí, sự sáng tạo của địa phương.

nguồn SGTT

Hiroshima, Nagasaki và Fukushima

2011-08-12T09:44:00.000+09:00

Hiroshima vào ngày 6/8 đã chào đón “ngày nguyên tử” đầu tiên kể từ sự cố nhà máy điện nguyên tử Fukushima 1. Trong bối cảnh nỗi bất an của quốc dân đối với năng lượng nguyên tử lan rộng thì thông điệp từ Hiroshima được người dân chú ý tuy nhiên trong Tuyên ngôn hòa bình đã không hề đề cập đến “thoát nguyên tử”. Ngay cả trong số những nạn nhân bị nhiễm xạ cũng có sự khác biệt rất tế nhị trong tư duy về điện nguyên tử và nó có liên quan đến rất nhiều vấn đề của vùng đất từng bị ném bom nguyên tử ví dụ như người ta tránh đề cập đến sự ngã ngựa trong chính trị.

Tuyên ngôn hòa bình không hề đề cập đến “thoát nguyên tử”.

Matsui Kazumi, thị trưởng thành phố Hiroshima trong Tuyên ngôn hòa bình đã chỉ ra sự bất tín đối với năng lượng nguyên tử của quốc dân và yêu cầu chính phủ chuyển đổi chính sách năng lượng nhưng liên quan tới việc thoát nguyên tử thì ông chỉ dừng lại ở chỗ nói rằng “vẫn có người ủng hộ nó”.

Lần đầu tiên trong tuyên ngôn lời kể về trải nghiệm của người bị bom nguyên tử được thu thập và tuyển chọn bởi một ủy ban có thành viên bao gồm cả các nạn nhân (10 người) đã được đưa vào. Sự tranh luận không được công bố nhưng các ý kiến về điện nguyên tử đã được trao đổi và một mặt trong đề án câu nói “hạt nhân và nhân loại không thể cùng chung sống” được đưa ra mặt khác cũng có ý kiến cho rằng nếu như được quản lý an toàn thì sẽ công nhận năng lượng nguyên tử. Thị trưởng Matsui trong cuộc họp báo ngày mùng 2 khi công bố xương sống bản tuyên ngôn đã thuyết minh rằng: “điện nguyên tử là quốc sách của chính phủ và ý kiến của người dân có sự chia rẽ”.

Cả Tuyên ngôn hòa bình trong quá khứ cũng phê phán nghiêm khắc việc sử dụng năng lượng hạt nhân vào mục đích quân sự như thí nghiệm bom hạt nhân, vũ khí hạt nhân tuy nhiên chưa bao giờ xuất hiện tư thế phản đối điện nguyên tử.

Hamai Shinzo, người đã từng có trải nghiệm bị ném bom nguyên tử và từng làm thị trưởng đầu tiên thông qua cuộc bầu cử công khai rộng rãi sau Chiến tranh thế giới thứ hai vào năm 1953 đã bày tỏ kỳ vọng việc sử dụng năng lượng nguyên tử vào mục đích hòa bình khi cho rằng việc “năng lượng nguyên tử được dùng vào thảm sát, phá hoại hay được dùng vì phúc lợi của toàn nhân loại sẽ quyết định ngã rẽ của loài người”. Vào tháng 12 cùng năm tổng thống Mĩ Eisenhower tại Liên hợp quốc đã tiến hành diễn thuyết với chủ đề “nguyên tử vì hòa bình” (Atoms for Peace) và đó cũng là dịp để năng lượng nguyên tử được đưa vào Nhật.

Các đoàn thể hòa bình vốn ủng hộ “phong trào bãi bỏ hạt nhân” không phải là hòn đá tảng liền khối. Vào ngày đầu tiên của Đại hội Hiroshima của Hội nghị quốc dân Nhật Bản nghiêm cấm bom A và bom H bế mạc vào ngày mùng 6, đã phân phát cuốn sách nhỏ ở đó viết rằng: “Ba đoàn thể sẽ cùng chiến đấu với mục tiêu “bãi bỏ vũ khí hạt nhân” và “giúp đỡ nạn nhân bom nguyên tử”, “các vấn đề nằm ngoài chủ đề trên xin mọi người trong hội trường không đề cập”. ..

Phó chủ tịch Hội cấm vũ khí nguyên tử, ông Nishio, đồng thời là đại biểu của Phòng thông tin cộng đồng điện nguyên tử nói: “Chúng tôi hợp tác ở phương diện bãi bỏ vũ khí hạt nhân nhưng chúng tôi cũng nhìn thấy giới hạn của nó. Tại Fukushima những người lao động đã bị buộc phải làm việc nguy hiểm và chúng tôi mong Công đoàn lao động sẽ lên tiếng”. Tuy nhiên tại đại hội thì cán bộ của Liên hợp không đưa ra phát ngôn nào đề cập đến điều trên và Hội chống vũ khí hạt nhân đã tiến hành một cuộc hội họp riêng ở đó đưa ra câu nói có tính chất PR: “Trong bối cảnh phải phụ thuộc vào tài nguyên của nước ngoài thì năng lượng nguyên tử là cần thiết”.

Mặt khác vào ngày 9/8 ở Nagasaki, nơi kỉ niệm ngày bị ném bom nguyên tử, xung quanh việc trước sự cố nhà máy điện nguyên tử Fukushima Tuyên ngôn hòa bình sẽ đề cập như thế nào đến điện nguyên tử đã trở thành chủ đề tranh luận gay gắt trong hội đồng soạn thảo (18 người) mà ông Takami thị trưởng thành phố làm chủ tịch.

Các ủy viên của hội đồng mà phần lớn là nạn nhân của bom nguyên tử đã chủ trương đưa vấn đề “thoát nguyên tử” vào nhưng thị trưởng thì tỏ ra thận trọng và cuối cùng “thoát nguyên tử” không được đề cập thay vào đó là nội dung “cần phải phát triển năng lượng có khả năng thay thế cho năng lượng nguyên tử”.

Công ty lớn nhất của thành phố Nagasaki là nhà máy đóng thuyền thuyền của Mitsubishi. Trong Tổng giá trị sản phẩm hàng năm khoảng 460 tỉ Yên (số liệu năm 2008) của công ty có đến 53% là đến từ nhà máy phát điện, những nghị viên của thành phố, tỉnh xuất thân từ cùng tổ chức lao động tiêu biểu như bộ trưởng bộ giáo dục Takaki Yoshiaki, (xuất thân ở quận 1 ở Nagasaki) chiếm đến 10 người.

Trong buổi họp báo vào ngày 28 tháng 7 khi nội dung chính của Tuyên ngôn hòa bình được phát biểu, thị trưởng Tanoue đã giải thích: “Tuyên ngôn là bản công ước với số lượng lớn được đưa ra với tư cách là đại diện cho tiếng nói của người dân”. “Nếu đi một cách trực tiếp (ngay lập tức loại bỏ điện nguyên tử) sẽ làm cho sản xuất và cuộc sống của người dân hỗn loạn”. Ông cũng nói: “Trong bối cảnh chưa đưa ra được lộ trình loại bỏ điện nguyên tử mà chỉ lo tiến hành “thoát nguyên tử” trước thì đó là việc không phải là thành ý”. Lời nói này thể hiện sự cân nhắc đối với giới công nghiệp.

Ông Hiraoka (83 tuổi), người đã từng giữ chức thị trưởng thành phố Hiroshima từ năm 1991 đến năm 1999, sau sự cố nhà máy điện nguyên tử Fukushima đã bày tỏ sự luyến tiếc rằng: “Chuyện thừa nhận “sự cần thiết trá hình” của điện nguyên tử là một sai lầm”. Odaka Reiko (81 tuổi), nạn nhân của vụ ném bom nguyên tử, người có câu chuyện về trải nghiệm bị ném bom hạt nhân được tuyển chọn vào tuyên ngôn đã đưa ra yêu cầu: “Sang năm tôi mong muốn bản tuyên ngôn sẽ đưa ra chủ trương về việc cả điện nguyên tử và vũ khí hạt nhân đều có mối liên hệ tới sự diệt vong của loài người”.

Thủ tướng né tránh sử dụng chính trị.

Thủ tướng Kan trong lời chào tại lễ kỉ niệm hòa bình đã phát biểu “hướng tới xã hội không phụ thuộc vào điện nguyên tử” và một lần nữa đề cập đến “thoát nguyên tử” nhưng mức độ diễn đạt thì chỉ ở mức độ “tôi phản tỉnh sâu sắc về thần thoại an toàn của điện nguyên tử”.

Những người thân cận với thủ tướng cũng đưa ra ý kiến rằng cần phải PR chính trị trong bài diễn văn, trong số các nghị viên đảng cầm quyền cũng có người cho rằng: “Có lẽ thủ tướng đã sử dụng lễ kỉ niệm ở Hiroshima để đưa ra quyết định về “giải tán thoát nguyên tử”. Thủ tướng tuy muốn tránh không đề cập đến vấn đề này nhưng ý hướng chuyển giao nó cho chính quyền tiếp theo lại rất rõ ràng. Sau lễ kỉ niệm thủ tướng đã trao đổi với 8 nạn nhân bom nguyên tử được chọn làm “đại sứ phi hạt nhân” của năm ngoái. Thủ tướng cho rằng: “Nguyên tử với tư cách là vũ khí hạt nhân và nguyên tử với tư cách là điện nguyên tử khác nhau về chất nhưng chuyện phát tán chất phóng xạ thì nguy hiểm như nhau”. Thủ tướng đã lắng nghe báo cáo về hoạt động chuyển tải những trải nghiệm bị ném bom hạt nhân rộng rãi tới người dân và các vị đứng đầu nhà nước trên thế giới trong một năm qua, đồng thời cũng hé lộ về ý định hành động sau khi từ nhiệm: “Không chỉ khi còn có trách nhiệm trong tay mà cả chính phủ sau này cũng phải tiếp tục dốc toàn lực”.

Trong cuộc họp báo sau đó thủ tướng đã phát biểu: “Mục tiêu tương lai của năng lượng phụ thuộc phần lớn vào năng lượng nguyên tử sẽ được sửa đổi và tiến dần tới bước giảm thiểu mức độ phụ thuộc. Sự tổng hợp phương hướng trung hạn của nội các và lời phát biểu của tôi là đồng nhất”. Ông nhấn mạnh rằng phát ngôn “thoát nguyên tử” của mình và phương châm giảm thiểu sự phụ thuộc vào điện nguyên tử của Ủy ban năng lượng-môi trường của chính phủ là không hề mâu thuẫn.

“Vũ khí nguyên tử là vấn đề khác”

Trong buổi lễ có đại biểu của 66 nước Âu Mĩ tham gia, ít hơn 8 nước so với năm ngoái, đại biểu của mỗi nước bày tỏ nhận thức chung rằng: “vũ khí nguyên tử là vấn đề khác”. Cả phái thoát nguyên tử và phái xúc tiến nguyên tử đã không thể hiện cái nhìn đặc biệt đối với tình hình sau sự cố nhà máy điện nguyên tử Fukushima và tránh không đề cập đến “sự đúng sai của hạt nhân”.

Tổng lãnh sự Italia ở Osaka, ông Batani đã phân tích kết quả quốc dân bỏ phiếu cự tuyệt điện nguyên tử như sau: “Sau sự cố Fukushima mối nghi ngờ đối với điện nguyên tử đã tăng cao” nhưng ông cũng cho rằng: “Việc Nhật Bản sử dụng năng lượng nguyên tử trong công cuộc phục hưng sau chiến tranh là không có lựa chọn nào khác. Không nên đánh đồng nó với bom nguyên tử”.

Tổng lãnh sự Đức, nơi có “Luật loại trừ điện nguyên tử”, ông Olbrich cho rằng: “Vũ khí hạt nhân cần phải được hủy bỏ tuy nhiên điện nguyên tử là vấn đề năng lượng. Việc nói về chuyện của nước khác là điều không thể”.

Mặt khác, đại sứ Nga Beli thuộc phái xúc tiến nguyên tử nhấn mạnh sự khác biệt: “Nguyên nhân của Fukushima là do thiên nhiên còn Hiroshima là thảm họa do con người ”. Tổng lãnh sự Pháp – một cường quốc nguyên tử tại Kyoto, ông Janvier giải thích: “Để không tạo ra thêm nước mới có sở hữu vũ khí hạt nhân thì việc giám sát xuất khẩu kĩ thuật điện nguyên tử sang nước có nhu cầu là quan trọng. Việc này cuối cùng cũng có quyên quan tới việc hủy bỏ hoàn toàn vũ khí hạt nhân”.

Anh, Mĩ, Pháp, những nước chủ yếu có vũ khí hạt nhân đã tiếp tục tham dự buỗi lễ tiếp theo lần tham dự đầu tiên năm ngoái. Đối với Mĩ năm trước Đại sứ Roos đã tham dự nhưng năm nay thì ông không có mặt ở Nhật với lí do “thời gian biểu không thuận lợi” và công sứ Zumwalt đã tham dự với tư cách là đại biểu lâm thời. Theo dự kiến ông cũng sẽ tham dự buổi lễ tại thành phố Nagasaki, nơi năm ngoái ông đã từng đến.

Robinson dịch từ báo Mainichi.

Toàn văn bài phát biểu của nhà văn Murakami Haruki tại lễ nhận giải thưởng quốc tế Catalunya

2011-07-31T01:22:00.004+09:00

Người dịch GS Rô, bạn Archivu.

Lời người dịch: Ngày 9/6/2011 tại buổi lễ nhận giải thưởng quốc tế Catalunya (giải thưởng dành cho những người có cống hiến nổi trội cho lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn) ở Barcelona Tây Ban Nha, nhà văn Murakami Haruki, đã có bài phát biểu mang tựa đề “Với tư cách là một người mơ ước phi thực tế” trong đó đề cập đến sự cố nhà máy điện nguyên tử Fukushima và khẳng định “người Nhật cần tiếp tục nói không với điện nguyên tử”.

Nhà văn Murakami Haruki, sinh năm 1949, hiện đang là một trong những tiểu thuyết gia Nhật Bản nổi tiếng ở cả trong và ngoài nước. Độc giả Việt Nam biết đến ông qua các tác phẩm đã được dịch ra tiếng Việt như: “Rừng Na Uy”, “Kafka bên bờ biển”, “Biên niên ký chim vặn dây cót”.... Dưới đây là toàn văn bài phát biểu.

“Với tư cách là một người mơ ước phi thực tế”

Tôi đã từng đến thăm Barcelona vào mùa xuân hai năm về trước. Trong buổi lễ kí tặng, độc giả đã đến dự đông tới mức đáng ngạc nhiên. Độc giả xếp thành hàng dài và tôi đã mất tới một tiếng rưỡi mà vẫn chưa thể kí hết. Tại sao lại tốn thời gian nhiều đến như thế? Đó là vì rất nhiều độc giả nữ đã mong muốn được hôn tôi. Vì thế mà đã mất rất nhiều thời gian.

Cho tới lúc này tôi cũng đã từng tiến hành các buổi kí tặng ở nhiều thành phố trên thế giới nhưng việc độc giả nữ đòi hôn thì chỉ có duy nhất ở Barcelona. Chỉ mỗi việc này thôi cũng đủ làm tôi hiểu Barcelona là thành phố tuyệt diệu đến cỡ nào. Tôi cảm thấy vô cùng hạnh phúc khi một lần nữa được trở lại thành phố có nền văn hóa cao và lịch sử lâu đời này.

Nhưng tiếc rằng ngày hôm nay tôi sẽ không nói chuyện về nụ hôn mà sẽ nói về một chuyện trầm trọng hơn chút ít.

Như quý vị đã biết, vào lúc 2 giờ 46 phút ngày 11 tháng 3 vừa qua ở vùng Đông bắc Nhật Bản đã xảy ra trận động đất khổng lồ. Đấy là trận động đất có quy mô lớn đến nỗi sự chuyển động của trái đất đã trở nên nhanh hơn một chút và ngày đã ngắn lại chừng 1,8 micro giây.

Bản thân thiệt hại do động đất gây ra là rất lớn và vết thương khủng khiếp do sự tấn công của sóng thần sau đó vẫn còn lưu lại. Có nơi sóng thần đã đạt tới độ cao 39m. Khi nói 39m điều đó có nghĩa là dù có chạy lên tầng 10 của tòa nhà thông thường cũng không thoát được. Những người ở gần bờ biển đã không chạy kịp và có gần 24.000 người đã trở thành vật hi sinh trong đó có chừng 9000 người hiện vẫn còn mất tích. Những người này đã bị con sóng khổng lồ vượt qua đê chắn cuốn đi và thi thể hiện vẫn chưa được tìm thấy. Có lẽ rất nhiều người hiện đang chìm sâu dưới đáy biển lạnh lẽo. Khi nghĩ tới điều đó và tưởng tượng rằng giả sử như mình lâm vào cảnh ấy, tôi thấy ngực mình thắt lại. Cả những người sống sót phần đông mất gia đình hoặc người thân, mất cả nhà cửa, tài sản, cộng đồng và cả nền móng của cuộc sống. Cũng có những thôn làng bị xóa sổ hoàn toàn. Chắc chắn rằng rất nhiều người đã bị cướp đi niềm hi vọng sống.

Là người Nhật, điều đó dường như có nghĩa rằng người ta phải luôn chung sống với thiên tai. Đại bộ phận đất đai Nhật Bản từ mùa hạ tới mùa thu đều có bão đi qua. Hàng năm đều phải chịu thiệt hại lớn và nhiều người chết. Ở các địa phương cũng có các núi lửa hoạt động. Và tất nhiên là có động đất. Quần đảo Nhật Bản nằm ở góc phía đông đại lục châu Á, giống như đang nằm trên một chiếc đĩa ở vào vị trí rất nguy hiểm. Nói theo cách của chúng tôi thì đấy là chuyện giống như sống trên cái ổ động đất.

Người ta có thể biết được ở chừng mực nào đó thời gian và đường đi của bão nhưng người ta không thể dự đoán được động đất. Chỉ có thể biết được một điều duy nhất là trận này không phải là sự kết thúc mà một trận động đất lớn khác trong tương lai chắc chắc sẽ lại xảy ra. Rất nhiều học giả dự báo rằng có thể trong khoảng thời gian từ 20 tới 30 năm tới, khu vực xung quanh Tokyo sẽ lại diễn ra trận động đất quy mô lớn 8 độ. Điều đó có thể là 10 năm sau hoặc cũng có thể là ngay ngày mai. Giả sử như một đô thị lớn có dân cư tập trung đông đúc như Tokyo bị động đất kiểu có tâm chấn ngay ở phía dưới thì không một ai biết được chính xác thiệt hại sẽ là bao nhiêu.

Cho dẫu thế thì 13 triệu người sống ở trong nội đô Tokyo hàng ngày sẽ vẫn tiếp tục sống cuộc sống “bình thường”. Mọi người cũng vẫn sẽ nhảy lên những chuyến tàu điện đông nghẹt người để đi làm và lao động trong những tòa nhà cao tầng. Tôi chưa từng nghe thấy dân số Tokyo đã sụt giảm đi sau trận động đất lần này.

Tại sao? Có thể quý vị sẽ hỏi như thế. Tại sao ở một nơi đáng sợ như thế mà rất đông mọi người lại phải sống ở đó như một điều đương nhiên? Nỗi sợ hãi đã làm cho đầu óc của họ có vấn đề cả rồi sao.

Trong tiếng Nhật có từ vô thường (mujo). Đó là việc sự vật không phải bao giờ cũng chỉ tiếp tục giữ nguyên một hình thái thông thường. Tất cả mọi vật sinh ra ở thế giới này cuối cùng đều biến mất và tất cả sẽ tiếp tục biến đổi chứ không hề dừng lại. Chẳng có chỗ nào tồn tại sự ổn định vĩnh viễn hay bất biến bất diệt như mong muốn. Đấy là thế giới quan đến từ đạo Phật nhưng do lối suy nghĩ “vô thường” này so với tôn giáo lại có đôi chút khác biệt, cho nên nó đã gắn chặt vào tinh thần người Nhật Bản và được lưu truyền không hề thay đổi từ thời cổ đại với tư cách là trạng thái tâm lý mang tính dân tộc.

Quan điểm “tất cả chỉ là thoáng qua” có thể coi như là thế giới quan có tính đầu hàng. Đấy là lối suy nghĩ cho rằng con người dẫu có bơi ngược dòng chảy của thiên nhiên thì tất cả cũng chỉ là vô ích. Tuy nhiên người Nhật trong thứ có vẻ như là đầu hàng đó lại sáng tạo cái đẹp tích cực.

Nếu nói về thiên nhiên thì mùa xuân chúng tôi yêu hoa anh đào, mùa hạ yêu đom đóm và mùa thu yêu lá đỏ. Chúng tôi đã nồng nhiệt thưởng thức những thứ đó cùng nhau theo thói quen và gần như coi nó là một chân lý hiển nhiên. Những nơi nổi tiếng về hoa anh đào, những nơi nổi tiếng về đom đóm, những nơi nổi tiếng về lá đỏ khi mùa tới đều đông nghẹt và việc đặt phòng khách sạn trở nên vô cùng khó khăn.

Tại sao vậy?

Đó là do cả hoa anh đào, đom đóm và lá đỏ đều mất đi vẻ đẹp trong một khoảng thời gian rất ngắn ngủi. Chúng tôi đã đến tận những nơi xa xôi để được nhìn tận mắt giây phút vinh quang đó. Và điều đó không phải chỉ đẹp không thôi mà hơn thế khi nhận thức được sự tuyệt vọng rơi, sự biến mất của ánh sáng nhỏ nhoi, sự mất đi sắc màu tươi tắn ngay trước mắt, chúng tôi cảm thấy trong lòng nhẹ nhõm. Đỉnh điểm của cái đẹp qua đi rồi biến mất đã tạo ra sự an tâm.

Trong thế giới tinh thần như thế, tôi không hề biết kết cục thì thiên tai đã tác động như thế nào. Tuy nhiên chúng tôi đã vượt qua những thiên tai liên tiếp dội đến và ở một ý nghĩa nào đó, chúng tôi chấp nhận nó như là thứ “không có lựa chọn nào khác” và việc cùng nhau khắc phục thiệt hại để tiếp tục sống trở thành điều đương nhiên. Hoặc là cũng có thể những trải nghiệm đó đã có ảnh hưởng tới ý thức về cái đẹp của chúng tôi.

Trong trận động đất lần này gần như toàn bộ người Nhật đã bị sốc nặng, ngay cả những người vốn đã quen với động đất cho đến lúc này vẫn còn rùng mình bởi quy mô lớn của thiệt hại. Họ cảm thấy bất lực và lo lắng về tương lai của đất nước.

Nhưng cuối cùng chắc chắc chúng tôi sẽ xốc lại tinh thần và đứng lên hướng tới phục hưng. Về điều đó thì tôi không hề có chút gì lo lắng. Chúng tôi là dân tộc đã tồn tại suốt chiều dài lịch sử bằng phương cách như thế. Cho dù ở thời điểm nào đi nữa, chúng tôi không thể ngã gục vì cú sốc. Chúng tôi sẽ xây sửa lại những ngôi nhà đã đổ nát, sẽ phục hồi những con đường bị hư hại.

Xét đến cùng thì chúng tôi là những kẻ ở nhờ trên hành tinh gọi là trái đất này. Chúng tôi không thể yêu cầu rằng hãy cho chúng tôi sống ở chỗ này chỗ kia. Cho dù có rung lắc chút ít đi nữa thì cũng không thể vì thế mà có thể nói lời phàn nàn. Bởi chuyện lâu lâu lại rung lắc là một thuộc tính của trái đất. Cho dù thích hay không thích thì chúng tôi cũng chỉ còn có cách cùng chung sống với thiên nhiên mà thôi.

Điều mà tôi muốn kể ở đây là chuyện về những thứ không thể phục hồi một cách giản đơn như nhà cửa hay đường sá. Ví dụ như luân lý hay quy phạm. Những thứ đó không phải là vật thể có hình dạng. Một khi đã mất đi không bao giờ có thể lấy lại một cách đơn giản. Bởi vì đó không phải là thứ mà chỉ cần có máy móc, có nhân lực tập trung lại, có nguyên liệu là có thể tạo ra.

Điều tôi đang nói tới, nói một cách cụ thể đó là chuyện về nhà máy điện nguyên tử Fukushima.

Quý vị có lẽ cũng đã biết, trong số 6 lò phản ứng hạt nhân bị thiệt hại vì động đất và sóng thần ở Fukushima, có ít nhất 3 lò vẫn chưa được phục hồi và hiện vẫn đang phát tán phóng xạ ra vùng xung quanh. Hiện tượng tan chảy đã xảy ra, đất đai ở vùng xung quanh bị ô nhiễm và có lẽ nước thải có chứa nồng độ phóng xạ cao đã chảy ra vùng biển xung quanh. Gió cũng đem nó lan ra phạm vi rộng hơn.

Có đến 10 vạn người đã phải dời bỏ khu vực xung quanh nhà máy điện nguyên tử. Ruộng vườn, đồng cỏ, nhà máy, các khu phố bán hàng, bến cảng…đã bị bỏ rơi thành chốn không người. Cũng có thể những người từng sống ở nơi đó sẽ không thể trở về nơi cũ. Những thiệt hại đó không phải chỉ có ở Nhật Bản, mà thật có lỗi khi biết nó sắp gây ảnh hưởng tới cả các nước láng giềng.

Tại sao tấn thảm kịch này lại xảy ra, nguyên nhân đó gần như đã rõ. Đó là do những người xây dựng nhà máy điện nguyên tử đã không dự tính đến sự tấn công của những cơn sóng thần khổng lồ. Có một vài chuyên gia trước đó đã chỉ ra các cơn sóng thần có quy mô tương tự đã tấn công khu vực này và yêu cầu sửa đổi tiêu chuẩn an toàn nhưng công ty điện lực đã không tiếp thu một cách nghiêm túc. Chuyện đầu tư một món tiền khồng lồ chỉ vì cơn sóng thần có thể chỉ diễn ra một lần trong khoảng thời gian mấy trăm năm là điều các công ty vì lợi nhuận không hề hoan nghênh.

Hơn nữa, chính phủ nơi lẽ ra phải quản lý chặt chẽ đối sách an toàn của các nhà máy điện nguyên tử cũng đã làm ngơ trước việc hạ thấp mức độ tiêu chuẩn an toàn do muốn xúc tiến chính sách điện nguyên tử.

Chúng tôi cần phải điều tra sự tình đó và làm rõ những sai phạm nếu có. Do những sai lầm như thế mà ít nhất đã có tới 10 vạn người phải bỏ đất đai và thay đổi cuộc sống. Chúng tôi không thể không căm giận. Đấy là chuyện đương nhiên.

Cũng không rõ vì sao người Nhật vốn là dân tộc không mấy khi nổi giận. Người Nhật có sở trường chịu đựng nhưng việc bộc phát cảm tính lại không phải là điểm mạnh. Ở điểm như thế có thể sẽ có chút khác biệt với người dân Barcelona. Nhưng lần này quả thật quốc dân Nhật Bản đã tức giận nghiêm trọng.

Tuy nhiên cùng với điều đó chúng tôi cũng phải nghiêm khắc chỉ trích bản thân bởi đã tha thứ cho sự tồn tại của cơ cấu méo mó như thế hoặc là đã im lặng thừa nhận nó. Bởi vì tình thế lần này là vấn đề ảnh hưởng nghiêm trọng tới luân lý và quy phạm của chúng tôi.

Giống như quý vị đã biết, người Nhật chúng tôi trong lịch sử là quốc dân duy nhất có trải nghiệm bị ném bom hạt nhân. Tháng 8 năm 1945, hai thành phố Hiroshima và Nagasaki bị quân Mĩ ném bom nguyên tử khiến hơn 20 vạn người thiệt mạng. Những người chết đa phần là người dân thường phi vũ trang. Tuy nhiên ở đây tôi sẽ không nói tới việc đúng sai.

Điều tôi muốn nói ở đây là việc không chỉ 20 vạn người chết sau vụ ném bom mà phần lớn những người sống sót về sau cũng khổ sở vì các căn bệnh do ảnh hưởng nhiễm xạ và mất sau đó một thời gian. Chúng tôi đã biết được chất phóng xạ để lại di chứng nặng nề như thế nào đối với thế giới, với con người dựa trên sự mất mát của những người như thế.

Những bước đi của Nhật Bản sau chiến tranh dựa trên hai nền tảng chính. Một là sự phục hưng kinh tế và hai là sự từ bỏ chiến tranh. Cho dù có xảy ra chuyện gì đi chăng nữa thì cũng sẽ không bao giờ dùng vũ lực, xây dựng kinh tế giàu có và duy trì hòa bình là hai điều đã trở thành phương châm mới của quốc gia Nhật Bản.

Ở tấm bia an ủi vong linh những người đã chết vì bom nguyên tử ở Hiroshima có khắc những từ sau:

“Xin hãy ngủ yên. Bởi vì sai lầm sẽ không lặp lại”

Đấy là những lời thật tuyệt vời. Chúng tôi vừa là nạn nhân đồng thời lại cũng là thủ phạm. Ở đấy đã bao gồm ý nghĩa như thế. Trước sức mạnh ghê gớm của hạt nhân chúng tôi ai cũng là nạn nhân và ai cũng là thủ phạm. Ở phương diện bị đặt trong mối đe dọa bởi sức mạnh này tất cả chúng tôi là nạn nhân và ở phương diện phô bày sức mạnh đó và rồi cả ở điểm không ngăn chặn việc sử dụng sức mạnh đó tất cả chúng tôi lại là thủ phạm.

Và rồi bây giờ 66 năm sau vụ ném bom nguyên tử, nhà máy điện nguyên tử Fukushima 1 đã phát tán phóng xạ suốt 3 tháng và tiếp tục làm ô nhiễm thổ nhưỡng, biển, không khí ở khu vực xung quanh. Chưa có ai biết được khi nào thì chặn được phóng xạ và chặn nó như thế nào. Đây là thảm họa hạt nhân lớn lần thứ hai trong lịch sử mà người Nhật đã trải qua nhưng lần này không phải là chuyện bị ai nó ném bom. Chính người Nhật chúng tôi đã tạo ra, tự tay mình gây ra sai lầm, tự mình làm mất lãnh thổ, tự mình làm hại cuộc sống của bản thân.

Tại sao lại nên nông nỗi đó? Cảm giác cự tuyệt hạt nhân trong chúng tôi vốn đã tiếp tục duy trì suốt trong thời gian dài sau chiến tranh nói tóm lại đã biến đi đâu? Xã hội hòa bình và giàu có mà chúng tôi nhất quán theo đuổi đã bị cái gì cướp mất và bẻ cong đây?

Lý do thật đơn giản. Đó là “ hiệu suất”

Lò nguyên tử là hệ thống phát điện có hiệu suất tốt, các công ty điện lực đã cho rằng như vậy. Tức là hệ thống đem lại lợi nhuận cao. Bên cạnh đó, chính phủ Nhật Bản, đặc biệt sau vụ khủng hoảng dầu mỏ, đã có mối nghi ngờ đối với tính ổn định của nguồn cung cấp dầu và dần dần xúc tiến các nhà máy điện nguyên tử với cách như là quốc sách. Các công ty điện lực đã vung ra một khoảng tiền lớn với tư cách là phí tuyên truyền, mua các phương tiện truyền thông và gieo cấy vào quốc dân ảo tưởng về độ an toàn của nhà máy điện nguyên tử.

Và rồi khi nhận ra thì đã có đến 30 phần trăm lượng điện của Nhật Bản phụ thuộc vào điện nguyên tử. Trong lúc quốc dân luôn không được rõ thì Nhật Bản, quốc đảo nhỏ hẹp và nhiều động đất, đã trở thành nước đứng thứ ba thế giới về số lượng nhà máy điện nguyên tử.

Một khi đã vậy thì không thể nào quay lại. Một sự đã rồi. Đối với những người ôm mối lo lắng về sự nguy hiểm của nhà máy điện nguyên tử thì câu hỏi “À, nếu thế thì đối với anh có thiếu điện cũng không sao phải không?” luôn được chĩa vào họ. Trong lòng quốc dân tư tưởng cho rằng “ừ thì có phụ thuộc vào điện nguyên tử đấy nhưng mà làm gì có cách nào khác” đã lan rộng. Ở Nhật Bản, một nơi nóng ẩm, vào mùa hè mà không dùng điều hòa thì ngang bằng với địa ngục. Những người đặt dấu chấm hỏi với điện nguyên tử đã bị gán cho danh hiệu “Những người mơ ước phi thực tế”.

Và cứ thế chúng tôi có mặt ở đó. Lò nguyên tử, nơi chắc chắn đã có hiệu suất cao giờ đây đã rơi vào trạng thái kinh khủng giống như địa ngục đã mở toang cánh cửa. Đấy là thực tế.

Hiện thực “hãy nhìn vào thực thế”, thứ mà những người xúc tiến điện nguyên tử chủ trương thực ra chẳng phải thực tế cũng chẳng phải là bất cứ thứ gì khác, chẳng qua nó chỉ là một thứ “tiện lợi” bề ngoài. Nó được bọn họ đánh tráo thành “thực tế” để thay thế cho luân lý.

Đây là sự sụp đổ của thần thoại “sức mạnh kĩ thuật”, thứ Nhật Bản đã tự hào suốt một thời gian dài đồng thời việc tha thứ cho sự “thay thế” ấy là sự thảm bại về quy phạm và luân lý của người Nhật chúng tôi. Chúng tôi chỉ trích công ty điện lực và chỉ trích chính phủ. Đó là chuyện đương nhiên và cần thiết. Tuy nhiên đồng thời chúng tôi cũng không thể không tố giác chính mình. Chúng tôi vừa là nạn nhân đồng thời cũng là tội phạm. Không thể không nhìn thẳng vào điều đó. Nếu không làm vậy thì chắc chắn ở đâu đó thất bại tương tự sẽ lại xảy ra.

“Xin hãy ngủ yên. Bởi vì sai lầm sẽ không lặp lại”

Chúng tôi cần phải khắc vào trong tim những lời đó một lần nữa.

Tiến sĩ Robert Oppenheimer trong đại chiến thế giới thứ hai là nhân vật trung tâm trong việc phát triển vũ khí nguyên tử nhưng khi biết được thảm cảnh Hiroshima và Nagasaki, ông đã bị sốc nặng. Và ông đã hướng về tổng thống Truman nói thế này:

“Thưa tổng thống, hai bàn tay tôi đang vấy máu”

Tổng thống Truman đã lấy ra chiếc khăn tay trắng được gấp rất đẹp và nói: “ Hãy dùng nó để lau đi”

Tuy nhiên khỏi cần phải nói cũng biết chiếc khăn tay thanh khiết có thể lau sạch máu sẽ không tìm đâu thấy trên thế giới này.

Người Nhật chúng tôi cần tiếp tục nói không với hạt nhân. Đấy là ý kiến của tôi.

Chúng tôi cần phải tập trung sức mạnh kĩ thuật, tập trung trí tuệ và đầu tư vào tư bản xã hội để phát triển năng lượng có hiệu quả thay thế cho năng lượng nguyên tử ở cấp độ quốc gia. Cho dù khắp thế giới có cười chế giễu: “không có năng lượng nào có hiệu suất tốt như năng lượng nguyên tử. Người Nhật không dùng nó thật là ngu” đi chăng nữa chúng tôi vẫn cần phải tiếp tục duy trì sự dị ứng với hạt nhân và không thể thỏa hiệp. Lẽ ra chúng tôi đã phải coi việc khai phát nguồn năng lượng mới không dùng hạt nhân là vấn đề trung tâm trong bước đi của Nhật sau chiến tranh thế giới thứ hai.

Đây chắc chắc là cách thể hiện trách nhiệm tập thể của chúng tôi đối với những nạn nhân đã chết ở Hiroshima và Nagasaki. Đối với Nhật Bản thì quy phạm và luân lý cốt tủy đồng thời cũng là thông điệp xã hội này là cần thiết. Đó đã là cơ hội lớn để người Nhật chúng tôi cống hiến thực sự cho thế giới. Tuy nhiên trên con đường phát triển kinh tế với tốc độ cao, chúng tôi đã bị cuốn đi bởi tiêu chuẩn dễ dãi gọi là “hiệu suất” và chúng tôi đã đi lạc khỏi con đường quan trọng đó.

Giống như trước đó tôi đã trình bày, cho dù có trầm trọng, bi thảm như thế nào chăng nữa, chúng tôi cũng vẫn có thể vượt qua những thiệt hại của thiên tai. Và hơn nữa, cũng có trường hợp bằng việc chinh phục nó, tinh thần con người sẽ trở nên mạnh mẽ, sâu sắc hơn. Rồi thế nào chúng tôi cũng sẽ làm được điều đó.

Việc tái xây dựng các con đường, tòa nhà bị hư hại sẽ là công việc của những người có chuyên môn. Nhưng khi tiến hành tái sinh luân lý và quy phạm đã mất thì lại là công việc của tất cả chúng tôi. Chúng tôi sẽ tiến hành công việc xuất phát từ cảm xúc tự nhiên thương tiếc những người đã mất, quan tâm đến những người khổ sở vì thiên tai và không dửng dưng trước nỗi đau cùng vết thương của họ. Công việc đó chắc chắn sẽ cần đến sự nhẫn nại đơn sơ và thầm lặng. Chúng tôi phải phối hợp sức mạnh của mọi người để làm việc giống như vào buổi sáng mùa xuân đẹp trời, từng người trong làng tập trung lại để đi ra đồng làm đất và gieo hạt. Hình thức sẽ là từng người làm những việc mình có thể nhưng trái tim thì phải hợp làm một.

Trong công việc tập thể lớn lao này chắc chắn sẽ có phần liên quan tới chúng tôi những tác giả chuyên nghiệp, những người lấy từ ngữ làm chuyên môn. Chúng tôi phải tạo ra sự liên lạc giữa luân lý, quy phạm mới với những từ ngữ mới. Và rồi chúng tôi phải làm nảy mầm những câu chuyện mới và làm nó mọc lên ở nơi đó. Và đấy là câu chuyện mà chắc chắn chúng tôi sẽ cùng sở hữu. Nó chắc chắn sẽ là câu chuyện mang nhịp điệu khuyến khích con người giống như bài hát gieo hạt trên thửa ruộng. Chúng tôi trước đó có lẽ đã làm như thế và tái thiết lại nước Nhật vốn bị chiến tranh phá hủy. Chúng tôi không thể không quay lại điểm xuất phát đó một lần nữa.

Giống như tôi đã nói ở phần đầu, chúng tôi đang sống trong thế giới “vô thường” liên tục đổi thay. Những sinh mệnh sinh ra chỉ là sự đổi thay và cuối cùng thì diệt mà không có ngoại lệ. Con người bất lực trước sức mạnh to lớn của tự nhiên. Nhận thức tuyệt vọng như thế đã trở thành một tư tưởng cơ bản của văn hóa Nhật Bản. Tuy nhiên cùng với điều đó lòng kính trọng đối với sự diệt của sự vật và quyết tâm thầm lặng đối với việc tiếp tục sống hết mình cho dù là ở trong thế giới hiểm nguy đầy rẫy nguy cơ, tinh thần hướng về phía trước ấy cũng luôn sẵn có ở chúng tôi.

Tôi cảm thấy rất tự hào khi tác phẩm của mình đã được người dân ở Catalunya đánh giá và đón nhận phần thưởng cao quý này. Chỗ chúng tôi sống cách rất xa và ngôn ngữ cũng khác. Vì thế nền văn hóa cũng khác. Tuy nhiên đồng thời cùng với điều đó, chúng ta đều gánh trên vai những vấn đề giống nhau, cùng có niềm vui và nỗi buồn như nhau và đều là công dân của trái đất. Chính vì thế mà những câu chuyện do các tác giả người Nhật viết ra rất nhiều nhiều cuốn đã được dịch ra tiếng Catalunya và tới tay mọi người. Tôi cũng thế, tôi cảm thấy vô cùng sung sướng vì mọi người đã đồng cảm với tôi về câu chuyện. Mơ ước là công việc của tiểu thuyết gia. Tuy nhiên đối với chúng tôi, công việc quan trọng hơn là chia sẻ với mọi người giấc mơ ấy. Nếu không có cảm giác đồng cảm đó thì không phải là tiểu thuyết gia.

Tôi được biết rằng người dân ở Catalunya trong lịch sử từ trước tới nay đã vượt qua rất nhiều khó khăn, có thời kì mặc dù gặp phải những điều vô cùng thảm khốc nhưng vẫn tiếp tục sống mạnh mẽ và bảo vệ được nền văn hóa phong phú. Giữa chúng ta chắc chắn sẽ có nhiều điều cùng chia sẻ.

Tôi nghĩ rằng ở Nhật Bản, ở Catalunya, quý vị và chúng tôi nếu như cùng trở thành “những người mơ mộng phi thực tế” để có thể tạo ra “cộng đồng tinh thần” mở rộng vượt qua biên giới quốc gia và văn hóa như trên thì thật là tuyệt diệu biết bao. Tôi cho rằng chính điều đó sẽ trở thành điểm xuất phát để tái sinh chúng ta, những người gần đây đã trải qua vô số thiên tai khủng khiếp và những cuộc khủng bố kinh hoàng. Chúng ta không được hoảng sợ khi mơ ước. Bước chân của chúng ta không thể nào bị chùn lại bởi bầy chó tai họa có cái tên “hiệu suất” hay “tiện lợi”. Chúng ta cần phải trở thành “những người mơ ước phi thực tế” tiến lên phía trước bằng bước chân mạnh mẽ. Con người đến lúc nào đó rồi sẽ chết và biến mất. Nhưng Humanity (nhà văn Haruki Murakami để nguyên từ tiếng Anh trong nguyên tác - chú thích của người dịch) thì còn lại. Đó là thứ sẽ được tiếp nhận, lưu truyền mãi mãi. Chúng ta trước hết phải là những người tin vào sức mạnh đó.

Cuối cùng, xin hãy cho phép tôi hiến tặng số tiền thưởng để giúp đỡ những nạn nhân của trận động đất và những người bị thiệt hại bởi nhà máy điện nguyên tử. Tôi vô cùng biết ơn người dân Catalunya và Generalitat de Catalunya (chính phủ tự trị Catalunya, trong nguyên tác nhà văn Haruki Murakami chỉ phiên âm từ này qua tiếng Nhật - chú thích của người dịch). Và tôi cũng muốn bày tỏ lòng tiếc thương sâu sắc tới những người đã mất vì trận động đất ở Lurka vào ngày hôm trước./.

GS Rô - Bạn Archivu

Nguồn tại đây

Việt Nam đầu tư bằng nguồn lực nào?

2011-06-02T13:07:00.000+09:00

Một bài rất hay của chuyên gia Bùi Trinh

Tăng trưởng của Việt Nam thời gian qua chủ yếu nhờ vào sự đóng góp của đầu tư, tuy nhiên, tỷ lệ để dành (saving), so với đầu tư, đang ngày càng nhỏ dần. Việt Nam sẽ dùng nguồn lực nào để đầu tư?

Trong Hệ thống các tài khoản quốc gia (SNA) không chỉ có GDP, mà còn có chỉ tiêu tổng thu nhập quốc gia (GNI) và chỉ tiêu để dành, đây là nguồn cơ bản để quay lại đầu tư. Theo SNA, để dành là phần còn dư ra của thu nhập khả dụng (National Disposable Income - NDI) sau khi đã được sử dụng cho mục đích tiêu dùng cuối cùng.

Về nguyên tắc, nguồn cơ bản để quay lại đầu tư là từ để dành. Mỗi một gia đình hay quốc gia đều phải biết số tiền để dành của mình là bao nhiêu, để dùng cho việc gì (để đầu tư hay cho vay hoặc phải đi vay).

Một quốc gia mà trong nhiều năm liền tỷ lệ giữa để dành so với đầu tư ngày càng nhỏ dần thì cần xem xét lại chính sách vĩ mô. Khi đầu tư luôn vượt quá nguồn lực (để dành) mà về cơ bản, Việt Nam tăng trưởng theo chiều rộng (dựa vào đầu tư), như vậy, để duy trì tăng trưởng cao thì phải đi vay nước ngoài.

Với tỷ lệ để dành ngày càng nhỏ, Việt Nam sẽ phải đi vay nếu tăng trưởng vẫn tiếp tục dựa vào đầu tư. Điều này dường như là một nghịch lý đối với lý thuyết tăng trưởng ngắn hạn của Keynes - Khi phân tích tăng trưởng, lý thuyết của Keynes và mô hình Solow thường được đưa ra.

Lý thuyết của Keynes phân tích và lý giải nền kinh tế trong thời gian ngắn, dường như không quan tâm đến tương lai xa. Ngoài ra, các nhân tử kiểu Keynes (Keynes-Leontief) đôi khi cũng chứa đựng những rủi ro.

Chẳng hạn, khi nghiên cứu về liên vùng, có những trường hợp (vùng) chi đầu tư của Nhà nước không làm tăng tổng cầu một cách tương xứng, lúc này nhân tử Keynes nhỏ hơn 1, có nghĩa là khi tăng một đồng đầu tư sẽ không thu lại được một đồng ở phía cung.

Phân tích tăng trưởng dài hạn, hầu hết các nước sử dụng mô hình tăng trưởng Solow. Mô hình này được xây dựng dựa trên hàm sản xuất (sự phụ thuộc của sản lượng với các yếu tố đầu vào).

Theo đó, tăng trưởng được tạo nên từ sự đóng góp của lao động, vốn và phần dư ra. Phần dư ra này được xem như năng suất nhân tố tổng hợp (TFP). Nó không chỉ bao gồm sự thay đổi về quy trình công nghệ, mà còn bao gồm các yếu tố khác, như: phương thức quản lý, kết quả của chính sách và cả các sai số do số liệu đầu vào. Nếu số liệu đầu vào không tốt sẽ dẫn đến những kết quả không thể lý giải nổi.

Nghiên cứu của giáo sư James Riedel chỉ ra rằng, trong một số trường hợp, mô hình Solow không thể đưa ra một bức tranh về nguồn gốc tăng trưởng do cách “đặt vấn đề” của nó. Mô hình này cho rằng, tăng trưởng dựa vào sự đóng góp của các yếu tố vốn, lao động và TFP một cách riêng lẻ.

Trong khi, một điều dễ nhận thấy là vai trò của thay đổi công nghệ rất khó tách bạch với vai trò của đầu tư. Ông James cũng chỉ rõ, điều này không đúng với trường hợp Trung Quốc, nếu áp dụng quan hệ Solow bình thường người ta không thấy sự đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp (hoặc rất nhỏ) vào trong tăng trưởng và dường như phủ nhận những gì diễn ra thực sự của đất nước này.

Giáo sư Nguyễn Quang Thái và các cộng sự từng thử tính toán TFP cho ba khu vực kinh tế là Nhà nước, ngoài Nhà nước và khu vực có vốn đầu tư nước ngoài.

Kết quả cho thấy, đóng góp của TFP vào tăng trưởng của khu vực sở hữu nhà nước là lớn nhất (19% so với 17,5% của khu vực ngoài quốc doanh và âm ở khu vực có vốn đầu tư nước ngoài). Chính nhóm nghiên cứu cũng nghi ngờ điều này khi đối chiếu với những gì quan sát được trong thực tế.

Thời gian qua, nhiều nghiên cứu và số liệu thống kê cho thấy, tăng trưởng của Việt Nam chủ yếu nhờ vào sự đóng góp của đầu tư. Trải thảm đỏ thu hút đầu tư nước ngoài (FDI), Việt Nam kỳ vọng ba điều: luồng tiền vào và lao động, công nghệ.

Nhưng đến nay, hầu hết là công nghệ lạc hậu; về lao động, năm nhiều nhất chỉ đạt 3,6%. Năm 2006, tỷ lệ để dành so với vốn đầu tư thực hiện trong năm là 87,35%, thì đến năm 2009 tỷ lệ này mất đi gần 20 điểm phần trăm, chỉ còn 67,85%, trong khi tỷ lệ vốn đầu tư chiếm trong GDP luôn ở mức trên 40%, (xem biểu đồ). Tỷ lệ tiết kiệm nhỏ đi, chứng tỏ luồng tiền FDI vào còn nhỏ hơn cả luồng tiền ra.

Việc tăng trưởng dựa vào vốn (đầu tư), trên thực tế không có gì là không tốt, nhưng vấn đề ở chỗ, nguồn lực để đầu tư khi tổng để dành của nước ta ngày càng nhỏ đi. Việt Nam lấy nguồn lực ở đâu để đầu tư? Đây là điều rất không tốt cho tương lai (dài hạn).

Cũng cần lưu ý rằng, để dành ở đây đã bao gồm cả lượng kiều hối, nếu không kể lượng tiền này thì nội lực thực sự của Việt Nam thông qua chỉ tiêu để dành còn nhỏ nữa. Vì vậy, thay đổi mô hình tăng trưởng hiện nay thực sự là việc cần thiết.

* Tỷ lệ để dành trên vốn đầu tư, tiết kiệm trên GDP và vốn đầu tư trên GDP của Việt Nam 2006 - 2009:

Nguồn: Ước tính của tác giả qua số liệu của Tổng cục Thống kê

BÙI TRINH

source

Things happened these days

2011-04-30T11:52:00.000+09:00

29.4.2011

Royal Wedding and another great wedding in Japan. Congratulation!

30.4.2011

Đối phó với xăng tăng giá

2011-04-11T04:40:00.000+09:00

守破離

2011-04-07T12:58:00.009+09:00

Nhân một câu chuyện về lại thêm một SVNB ở lab không chịu nổi 'nhiệt' mới đây. Post cái này:

"It is known that, when we learn or train in something, we pass through the stages of shu, ha, and ri. These stages are explained as follows. In shu, we repeat the forms and discipline ourselves so that our bodies absorb the forms that our forebearers created. We remain faithful to the forms with no deviation. Next, in the stage of ha, once we have disciplined ourselves to acquire the forms and movements, we make innovations. In this process the forms may be broken and discarded. Finally, in ri, we completely depart from the forms, open the door to creative technique, and arrive in a place where we act in accordance with what our heart/mind desires, unhindered while not overstepping laws."

- Endō Seishirō shihan

More Endo Seishiro

Running

2011-04-04T10:28:00.002+09:00

Ở tuổi 30, Haruki Murakami mới bắt đầu sự nghiệp của một tiểu thuyết gia cùng lúc với việc luyện tập chạy bộ cự ly dài. Cho đến nay, sau hơn chục cuốn tiểu thuyết nổi tiếng toàn cầu, thì đồng thời sự nghiệp chạy bộ của ông cũng đạt đến một “chuẩn chạy nghiêm túc”: trung bình 36 dặm một tuần. Trong thời điểm “đỉnh cao” ở tuổi 40, thời điểm sung sức, toả sáng của văn nghiệp, ông cũng được thế giới biết tới với tư cách là vận động viên tham gia hàng chục cuộc marathon đường dài ở Mỹ, Nhật, Hy Lạp…; có thể chạy với tốc độ chỉ mất năm phút cho một cây số.

Chạy bộ là “bộ môn” có tính cá nhân cao, đòi hỏi sức lao động bền bỉ và là một quá trình không ngừng hướng nội để đối diện, vượt qua giới hạn cũ.

Đó là một phần trong cuốn "What I Talk About, When I Talk About Running" của ông.

Bro! Namazu, vừa trở về Thụy Sĩ sau khi tham gia giải bán Marathon 21km diễn ra tại Praha. Kết quả của Namazu xem tại đây. Chúc mừng bro, xem hình ảnh về Namazu tại video dưới đây. Theo nguồn đáng tin, dù bị chuột rút ở 4 km cuối nhưng anh vẫn kịp cán đích bỏ lại cơ số khoai Tây. Thanks bro đã tiếp thêm động lực để mình tiếp tục chạy bộ. he he!

Kinh tế Nhật sẽ sớm được phục hồi sau thảm họa?

2011-03-25T14:16:00.000+09:00

Thảm họa sóng thần, động đất xảy ra tại bờ biển đông bắc Nhật Bản vào ngày 11/3/2011 đã gây ra hậu quả nặng nề mà cho đến thời điểm này mức độ thiệt hại vẫn chưa thể xác định cụ thể. Theo ước tính ban đầu, chí phí tái thiết lại cơ sở hạ tầng giao thông, nhà cửa, đường xa, nhà máy đã lên tới con số khổng lồ trên 200 tỷ USD. Ngoài những chi phí trực tiếp đó, thảm họa sẽ còn tiếp tục ảnh hưởng đến nền kinh tế Nhật Bản.

Khủng hoảng hạt nhân tại nhà máy điện hạt nhân Fukushima Daiichi tiếp sau thảm họa kép sóng thần và động đất đang có những diễn biến phức tạp. Chính phủ Nhật đang nỗ lực để ngăn chặn những hậu quả khôn lường có thể xảy ra và sự thành công của những giải pháp khắc phục đang rất được kỳ vọng. Nếu giả định tình hình khủng hoảng hạt nhân được kiểm soát, có thể những giới hạn về tác hại đến nền kinh tế do thảm họa kép gây ra có thể sẽ được nhận biết. Thiên tai xảy ra sẽ làm gián đoạn sản xuất, tình hình tại Nhật Bản đang trải qua là sự gián đoạn về cung cấp điện năng, điều này đang ảnh hưởng đến cả những vùng không bị thiên tai tàn phá. Hãng sản xuất ô tô lớn nhất của Nhật, Toyota là một ví dụ, sản xuất ngừng trệ do không có nguồn cung cấp, thiếu linh kiện. Tập đoàn Sony cũng dừng hoạt động ở sáu nhà máy dù chỉ có một nhà máy nằm trong vùng bị ngập.

Tuy nhiên, sự gián đoạn không kéo dài. Ngày 16/3, Toyota thông báo đã tái khởi động việc sản xuất các phụ tùng thay thế. Thiên tai là nguyên nhân dẫn đến nền kinh tế bị ghìm lại tạm thời nhưng khi đi vào tái sản xuất, tốc độ sẽ tăng trưởng nhanh hơn bình thường. Những nghiên cứu về ảnh hưởng của thiên tai đến kinh tế, cũng như kinh nghiệm của Nhật Bản sau trận động đất lịch sử trước đây tại Kobe năm 1995 càng củng cố thêm điều này. Người Nhật cho thấy những tác động của sóng thần đến kinh tế vĩ mô hầu như không phải là một thảm họa nghiêm trọng và ảnh hưởng quá lâu dài.

Về trung hạn, mức độ sụt giảm nền kinh tế gây ra bởi thiên tai phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Thứ nhất là về vị trí: thảm họa tấn công vào vùng công nghiệp sẽ làm ảnh hưởng lớn hơn so với việc xảy ra thảm họa tại những vùng sản xuất nhỏ hơn hay thứ yếu. Những tác động về kinh tế sẽ trở nên tồi tệ nếu sóng thần tấn công trực tiếp vào trung tâm công nghiệp của Nhật Bản. Thứ hai là về loại hình thiên tai, tác động lên sự tăng trưởng sẽ khác nhau tùy vào từng loại thiên tai. Về trung hạn, không phải tất cả các tác động đều là tiêu cực.

Thảm họa động đất xảy ra rất ngắn nhưng luôn có tác động tiêu cực lên tăng trưởng kinh tế. Động đất không chỉ làm dừng sản xuất trong chốc lát mà còn dẫn tới sự hủy hoại cơ sở hạ tầng, công sở, nhà máy, đường xá, điện nước. Điều này không trực tiếp ảnh hưởng đến GDP thông qua giá trị dòng hàng hóa và dịch vụ mà nền kinh tế đó sản xuất ra. Nhưng nó ảnh hưởng đến năng lực của nền sản xuất tiềm năng. Sóng thần tại Nhật Bản dường như nằm ở loại hình này.

Trên lý thuyết, sản lượng có thể giảm. Nhưng trong thực tế, tác động tiêu cực này có thể được phần nào bù đắp nhờ việc sử dụng máy móc thiết bị tại những vùng không bị ảnh hưởng. Hầu hết các nhà máy đều không phải lúc nào cũng chạy hết công suất; sản lượng từ những nhà máy đang còn hoạt động có thế được gia tăng nhằm bù đắp lại những thiếu hụt sản xuất ở những nơi khác.

Phân tích của George Horwich tại Purdue University, đưa ra một số lý do để hi vọng điều này có thể xảy ra tại Nhật Bản. Trận động đất xảy ra vào năm 1995 đã tàn phá nhiều phương tiện thiết bị tại một trong sáu cảng container lớn nhất thế giới và chiếm 40% sản lượng công nghiệp của Kobe. Khoảng 100.000 công trình bị phá hủy hoàn toàn và nhiều thiệt hại khác; 300.000 người mất nhà cửa; trên 6000 người chết. Tuy vậy, bất chấp sự tàn phá tại trung tâm công nghiệp lớn này, nền kinh tế Kobe đã hồi phục một cách nhanh chóng. Dù chỉ có gần một nửa cơ sở vật chất đã được tái xây dựng trong giai đoạn một năm đầu tiên sau thảm họa, nhưng cùng thời gian đó khối lượng nhập khẩu qua Kobe đã hoàn toàn được khôi phục và xuất khẩu đã gần đạt mức khi chưa xảy ra thảm họa. Chưa cần mất tới 15 tháng sau trận động đất, vào tháng 3/1996, hoạt động sản xuất của Kobe đã đạt khoảng 98% mức dự kiến trước khi xảy ra động đất.

Horwich cho rằng nhiều khả năng nguyên nhân mang lại sự phục hồi kinh tế, thậm chí trong khi hạ tầng cơ sở vẫn trong tình trạng bị hủy hoại, chính là do những cách thức khác nhau trong việc sử dụng kết hợp giữa lao động và vốn. Dù thảm họa hủy hoại hầu hết các cơ sở vật chất, nhưng mọi thứ có thể được tái thiết nhanh chóng nhờ sử dụng hiệu quả và mạnh mẽ các nguồn lực hơn so với trước đây. Thêm vào đó, việc tái xây dựng trên cơ sở nền tảng sẵn có dễ dàng hơn việc xây dựng lại từ đầu bởi vì nó nhằm đến việc nhân rộng các loại hình đầu tư hơn là phải loay hoay tìm cách đầu tư như ban đầu.

Tái xây dựng dựa trên cơ sở sẵn có giúp cho bù đắp, khắc phục những tác động tiêu cực của việc sụt giảm sản lượng sau thảm họa phục hồi nhanh hơn. Điển hình là ngành xây dựng và sản xuất thiết bị sẽ có bước nhảy vọt và bùng nổ trong kinh doanh. Có thể thấy thời điểm Kobe động đất không phải là năm kinh tế Nhật Bản suy yếu, tăng trưởng năm 1995 tăng 1.9% so với 0.9% vào năm trước đó.

Do đó, có nhiều cơ sở để hi vọng rằng những sự cố kinh hoàng trong tháng 3 này sẽ không gây ra sự sụt giảm kéo dài của nền kinh tế Nhật Bản. Tuy nhiên bên cạnh đó vẫn còn những mối lo. Đó chính là khủng hoảng hạt nhân. Sự tự tin của người tiêu dùng và doanh nghiệp trở nên mong manh. Lãi suất hiện tại đã là 0%, những nhà hoạch định chính sách có quá ít lựa chọn. Khu vực sản xuất của Nhật Bản đã tiếp cận gần tới việc hoạt động hết công suất và khả năng có thể hơn so với thời điểm họ đã làm vào những năm giữa thập kỷ 1990, do đó việc bù đắp những tổn thất kinh tế càng khó hơn. Có thể thấy, bất luận thiên tai xảy ra như thế nào, chúng đều đem lại sự thiệt hại cho nền kinh tế ở một mức độ nhất định.

Người Nhật không biết khóc

2011-03-16T05:20:00.000+09:00

Thật khó mà kể hết những cảnh tượng tang thương, đau lòng mà trận động đất và sóng thần gây ra cho người dân Nhật Bản. Sóng xé nát, bóp vụn rồi cuốn phăng nhà cửa, ô tô và có thể cả những con người trong đó rồi cuộn đi, đen ngòm trong một thứ hình hài chết chóc chưa từng thấy bao giờ.Phóng viên truyền hình Nhật Bản hoàn toàn có thể nghẹn ngào, nghẹn lời khi tường thuật những hình ảnh ấy, thế nhưng chúng ta đã thấy những khuôn mặt, giọng nói hết sức điềm tĩnh trong tường thuật.

Phảng phất một vẻ buồn đau trên khuôn mặt họ nhưng không ai nhận ra cảm xúc nào đang cuộn lên trong lòng họ. Và Thủ tướng cũng như toàn bộ hệ thống công quyền cũng vậy, ai ai cũng giữ một vẻ mặt như là không cảm xúc. Nói thì môi mấp máy, vậy thôi. Ai việc gì làm việc ấy, nói việc ấy, cứ như đây không phải là chỗ để tỏ bày cảm xúc vậy.

Người dân Nhật được huấn luyện và hướng dẫn nhiều trong ứng phó với thiên tai nên tất cả đều trật tự, không có cảnh hôi của như nhiều nơi khác và ngay cả ở Mỹ trong trận bão Katrina. Nhưng ở đây ta thấy còn có điều gì đó cao hơn là chuyện bình tĩnh, nề nếp, không để ra hoảng loạn của một xã hội văn minh, có tổ chức, kỷ luật cao, như là bản sắc của một dân tộc vậy.

Không chỉ những phóng viên hay Thủ tướng cố giữ vẻ mặt điềm tĩnh để tường thuật hoặc điều hành đất nước lúc lâm nguy, người dân Nhật cũng không thấy khóc trên tivi suốt mấy ngày kinh hoàng ấy. Nói vậy cũng không đúng, họ có khóc nhưng che mặt lại để khóc, quay vào tường để khóc, họ ghi tên người thân vào giấy đeo trước ngực, gắn lên xe, họ cầm ảnh đi tìm vợ con, ai hỏi, mắt đầy nước nhưng không khóc.

Japan Earthquake

Lúc phóng viên đến phỏng vấn chính là lúc dễ khóc nhất, ở truyền hình ta, chuyện buồn có khi đã ba bốn chục năm nhưng phóng viên truyền hình hỏi đến là lại khóc, bởi đó là lúc dễ xúc động nhất, được chia sẻ nhất, thế nhưng những người dân Nhật thì không vậy, “Tôi mất đứa con gái, nó tụt khỏi tay tôi, tôi cố níu lại mà không được !”, “Tôi muốn gặp lại gia đình tôi. Tôi không tìm thấy họ ở đâu cả !”, khuôn mặt đầy vết trầy sướt, một người đàn ông nói: “Lúc chìm trong nước, hình ảnh người thân hiện ra và tôi nghĩ tôi phải sống, tôi yêu mến họ nhưng giờ không còn ai nữa cả” … Hỏi thì nói nhưng vẫn không khóc. Nước mắt chảy đầm trên mặt nhưng đó vẫn cứ không phải là khóc, giọt nào chảy ra lau vội giọt ấy, hoàn toàn không có tiếng khóc, không ai hờ và cũng không ai vật vã, không trách trời trách đất…điều ta thấy nhiều khi sóng thần tràn vào Srilanka và Ấn Độ năm 2004 !

Tại sao vậy, người dân Nhật không biết khóc ư ? Những lúc tận cùng sự mất mát này chính nước mắt sẽ giúp người ta vợi đi nỗi đau mà tiếp tục tồn tại kia mà !

Không phải là người Nhật không biết khóc, bằng chứng là những ngày sau, tin truyền hình cho thấy những cuộc đoàn viên bất ngờ, khi ôm được đứa con bé nhỏ trong tay, nhiều người đã khóc, khóc rất to. Và lúc đó họ không biết có phóng viên đang quay hình. Theo dõi thật kỹ chúng tôi thấy cứ toáng nhìn thấy máy quay là họ lại nuốt nước mắt xuống, kìm nén lại, vội lau mắt, cho dù trong đó chỉ mới vừa ướt.

Cả một dân tộc dường như xấu hổ khi để cho người khác nhìn thấy mình khóc. Điều đó thật khác với người Việt Nam mình, luôn muốn được người khác nhìn thấy mình nhạy cảm, mình khóc. Và sự nhạy cảm, biểu lộ cảm xúc lại thường được đánh giá cao như trường hợp một biên tập viên VTV đã thăng tiến sau một lần dẫn tin về bão lụt ở miền Trung.

Tại sao vậy ? Không phải là người hiểu biết về văn hóa, văn minh Nhật Bản, cũng chưa kịp tìm ra ai để hỏi, tôi truy tìm trên mạng và hiểu ra phần nào chuyện này khi bắt gặp câu châm ngôn: “ Hãy gạt tất cả nước mắt dưới mái hiên nhà, và sự chịu đựng sẽ là người bạn tốt của bạn”.

Tôi không biết người dân Nhật dạy dỗ con cái họ như thế nào về cái khóc nhưng sự nhẫn nại, chịu đựng, cam chịu kể cả lúc oan ức là có thể thấy được trong các tác phẩm văn học và điện ảnh. Như phim Osin được chúng ta yêu mến một thời. Cô bé Osin đã chịu không biết bao nhiêu oan ức và khổ nhục nhưng không một lời than vãn, không một lời tâm sự, cũng không cần sẻ chia, chỉ cam chịu và cam chịu để cố làm tốt hơn.

Tiến Sĩ sử học Đặng Thị Vân Chi sở trường đại học KHXH và NV trong một bài dịch về “Tinh thần nghệ nhân” chị kể một chuyện về đứa trẻ đi học nghề Ví dụ như việc đào tạo thợ mộc, một cậu bé 12-13 tuổi sẽ được dẫn đến nhà thầy dạy nghề và ở lại đó từ 7 đến 10 năm mà không bao giờ được phép về thăm bố mẹ mình thậm chí cho dù nhà cậu ta ở gần đó. Cậu ta làm việc dưới sự hướng dẫn ông chủ mà không phải trả tiền công và sinh hoạt cùng với gia đình của ông ta. Sự vất vả của việc học nghề được diễn tả bằng câu châm ngôn như: “Hãy gạt tất cả nước mắt dưới mái hiên nhà, và sự chịu đựng sẽ là người bạn tốt của bạn”.

Tìm hiểu bản sắc văn hóa một dân tộc là một điều khó, hiểu được đời sống tinh thần, đời sống tâm lý dân tộc đó càng khó hơn nữa, trên chỉ là những ghi vội khi thấy mọi người bàn luận nhiều về sựđềm tĩnh của người dân Nhật trong thảm họa. Nó cần được tìm hiểu nhiều hơn nếu chúng ta muốn thực sự điều chỉnh điều gì đó không hay lắm trong đời sống tinh thần của mình.

Hồ Trung Tú

Tôi yêu nước Nhật*

2011-03-14T01:29:00.002+09:00

3:40 chiều hôm qua (Thứ Bảy, 12/3/2011) đã xảy ra một vụ nổ trong một toà nhà gần lò phản ứng số 1 tại nhà máy điện nguyên tử Fukushima. Nhà máy điện nguyên tử Fukushima có hai tổ hợp: Fukushima Daiichi (Fukushima 1) và Fukushima Daini (Fukushima 2), gồm tất cả 6 lò phản ứng, và là một trong 25 nhà máy điện nguyên tử lớn nhất thế giới. Nhà mà được thiết kế chịu được động đất 7.9 độ Richter. Trận động đất kinh hoàng giáng xuống Nhật Bản một ngày trước đó có sức mạnh tại tâm động đất (cách bờ 126 km) 9 độ Richter, vượt hơn 30 lần sức chịu đựng theo thiết kế nhà máy. Vào đến bờ, sức mạnh của động đất còn khoảng 6.5 – 7 độ Richter.

Vụ nổ đã làm toàn bộ phần tường bao bọc phía trên toà nhà đó vỡ tung, chỉ còn trơ ra cái khung sắt. Nhưng lò phản ứng số 1 không bị hư hại và phóng xạ thoát ra không lớn. Thực tế ngay sau vụ nổ người ta đo thấy các nguyên tố phóng xạ giảm đi so với trước vụ nổ, và mật độ phóng xạ không tăng lên. Hiện thời mức độ phơi nhiễm phóng xạ lên một người trong một ngày bên ngoài nhà máy bằng mức độ phơi nhiễm cực đại mà không ảnh hưởng tới sức khoẻ một người có thể chịu trong một năm. Khoảng 200,000 người dân được sơ tán ra ngoài vùng bán kính 20 km quanh Fukushima 1 và Fukushima 2.

Tuy lõi các lò phản ứng không (chưa) chảy (hoặc có thể mới chỉ bị chảy một phần) nhưng người ta chưa làm nguội được chúng nên tất cả vẫn đang ở trong tình trạng nguy hiểm. Người ta đã bơm nước biển rồi nước ngọt vào để làm nguội lò phản ứng số 1 và số 3 nhằm cứu lõi lò khỏi bị nóng chảy. Đó là biện pháp cuối cùng và có lẽ sẽ làm hai lò này ngừng hoạt động vĩnh viễn, miễn là thảm hoạ hạt nhân đừng xảy ra. Nước Nhật đã ban bố tình trạng hạt nhân khẩn cấp. Từ ngày mai, 14/3/2011, điện sẽ bị cắt luân phiên trên toàn quốc.

Động đất đã làm 3000 người chết và mất tích. Con số này đang tiếp tục tăng lên, có thể tới trên 10 ngàn người. Trả lời họp báo, thủ tướng Nhật Bản Naoto Kan cho rằng động đất, sóng thần, và sự cố ở nhà máy điện hạt nhân đã đẩy Nhật Bản vào tình trạng khủng hoảng tồi tệ nhất trong 65 năm kể từ sau Đệ nhị thế chiến.

Vé máy bay từ Nhật về Việt Nam đã bán hết sạch. Người Việt đang bỏ nước Nhật chạy. Còn người Nhật thì vẫn kiên cường chịu đựng. Họ chạy đâu nữa? Họ rất bình thản. Các cửa hiệu tại Tokyo vẫn bán hàng. Thức ăn, đồ dùng vẫn đầy ắp. Người bán hàng vẫn lễ phép cúi rạp người chào khách. Người tính tiền vẫn quay mặt đi không nhìn lúc khách hàng bấm mật mã sau khi quẹt thẻ tín dụng để trả tiền. Xem trên TV thấy một cụ già được quân lính cõng ra khỏi khu nhà đổ nát, vẫn mỉm cười trả lời phóng viên. Mấy phụ nữ nhận cơm nắm người ta phát trong căn nhà mất điện tối om, vẫn cúi lạy cảm ơn dưới ánh đèn pin. Cũng thấy có người khóc (cụ già và trẻ con). Toàn bộ nội các Nhật Bản làm việc hầu như 24/24 từ thứ Sáu. Tất cả, từ thủ tướng, chánh văn phòng chính phủ, các bộ trưởng đều vận đồng phục bảo hộ lao động màu xanh nước biển khi xuất hiện trên truyền hình. Các nữ phát thanh viên ngày thường vốn đã xinh đẹp, bây giờ trông lại các tao nhã hơn bởi vẻ mặt nghiêm trang, áo ngoài đen màu áo tang, áo lót trắng, đọc tin rõ ràng, giọng không hề xúc động.

Một đất nước mà người dân thực sự bình thản, lịch sự, giữ phẩm cách, rất trật tự, tử tế với nhau trong thảm hoạ có thể so với ngày tận thế là một đất nước thực sự vĩ đại.

Tokyo 13/3/2011

nguồn blog TS NĐĐ

Động đất, sóng thần ở Nhật Bản

2011-03-12T10:17:00.003+09:00

Ngày 11/3/2011, trân động đất mạnh nhất trong vòng 140 năm đã xảy ra tại phía đông bắc Nhật Bản. (Toàn cảnh Tsunami)

Một mảng tường rơi xuống đường dành cho người đi bộ tại Sendai, nơi gần tâm chấn của vụ động đất.

Một khu dân cư ven biển tại Natori thuộc tỉnh Miyagi.

Hi vọng Nhật Bản sớm ổn định trở lại

KaCa - Vụ lừa đảo thế kỷ? - phần cuối

2011-03-02T16:53:00.002+09:00

Anh Calisto đã chính thức chia tay tuyển Việt Nam. Tin đọc đọc trên báo tuổi trẻ sáng nay.

Cách đây gần một năm (4/2010) mình có post bài về hợp đồng chiệu đô của VFF với anh Calisto xem tại đây KaCa - Vụ lừa đảo thế kỷ?. Vậy là sau gần tròn 1 năm (còn 2 ngày nữa) ký hợp đồng khủng với thời hạn 3 năm anh Calisto đã ra đi, hợp đồng khủng chiệu đô anh Ca ký với VFF vào ngày 4/3/2010. Sau một năm thành tích của tuyển VN nhẽ zero.

Không biết sau vụ này, ai lợi nhiêu nhưng nhẽ tổn hơi nhiều ông Tơn của các ông dân đen.

Lương hiện tại anh Ca ở VFF là 20k ông Tơn, lương tháng tới bên Thái sẽ là 40k.

Lần theo mê-lộ có đường hầm của Hệ Thống Tiền Tệ Mỹ

2011-02-13T17:03:00.000+09:00

Lời nói đầu

Cả năm qua báo chí Mỹ thường hay nói tới việc mất giá của đồng dollar, tới việc mắc nợ của chánh phủ Mỹ, rồi hay nhắc tới Federal Reserve, và tới tên của Ông Greenspan. Tôi không có học ÉcoPo của Pháp, không có học MBA của Mỹ nên mù tịt. Nhưng vì tò mò muốn hiểu biết, nên tôi đã cố gắng tìm tòi, học hỏi đó đây. Thì mới thấy rằng vấn đề tiền tệ của Mỹ là cả một mê-lộ có đường hầm, (un vrai labyrinthe avec des souterrains) một con đường máng dện chằng chịt mà nếu đi không có bản chỉ dẫn thì sẽ dễ bị lạc.

Rồi tôi nghĩ rằng trong số độc giả của Y Tế Nguyệt San chắc cũng có một ít bạn đọc mù tịt như tôi, nhưng không có thì giờ để nghiên cứu đó đây như tôi, nên tôi viết bài này tóm lược và giản-dị -hóa tối đa một vấn đề vô cùng phức tạp đã kéo dài theo lịch sử của Hoa-kỳ, để giúp phần nào các bạn ấy hiểu sơ sơ vấn đề về đồng dollar là một thực thể mà mình phải đốí phó hằng ngày. Tôi sẽ dùng phương pháp hỏi và đáp (H & Đ) để dẫn đường quý bạn đi trên mê lộ và trong đường hầm ấy.

Tôi xin lưu ý quý bạn: Vì trong bài có vài ba cụm-từ được nhắc đi nhắc lại nhiều lần nên tôi sẽ viết tắt các cụm từ ấy như sau: FED là Federal Reserve, CPLB là Chánh Phủ Liên Bang, HCQHK là Hiệp Chủng Quốc Hoa-Kỳ USA và T.T. là Tổng Thống.

------------------------------------------------------

I- Tạo ra tiền (create money).

H-: Dollar là tiền chính thức của HCQHK. Vậy ở bên Mỹ cơ quan nào có quyền phát hành dollar?

Đ-: Câu trả lời tự nhiên và thông thường mà cũng hợp lý là Bộ Tài Chánh của CPLB. Nhưng trên thực tế thì không hẳn như vậy. Bộ Tài Chánh của CPLB chỉ có quyền phát hành “coins” nghĩa là đúc (mint) các đồng tiền One Cent, Five Cents, One Dime, One Quarter, và một số đồng tiền One Dollar.

H-: Vậy thì cơ quan nào có quyền phát hành giấy xanh dollar?

Đ-: Chỉ có Federal Reserve (FED) mới có quyền phát hành giấy xanh dollar.

H-: Tôi thấy trên giấy xanh dollar nào cũng có hình của một ông Tổng Thống Mỹ, cũng có chữ ký tên của “Treasurer of the United States”, và của “Secretary of the Treasury” mà không phải do Department of Treasury của CPLB phát hành là gì ?

Đ-: Vâng, coi vậy mà không phải vậy. Trên giấy xanh dollar nào cũng có in hàng chữ “Federal Reserve Note” mà chữ note ở đây có nghĩa là “ a paper acknowledging a debt and promising payment; promissory note”. Tức là tờ giấy xanh dollar nào cũng là một tờ giấy nợ.

H-: Ai nợ ai?

Đ-: Chánh Phủ Liên Bang nợ FED.

H-: Sao lại có chuyện đó?

Đ-: Số tiên CPLB cần luôn luôn nhiều hơn số tiền thuế của dân đóng góp, nên CPLB phải mượn. Mượn ai? Mượn FED là cơ quan duy nhứt có quyền phát hành tiền dollar. Mượn bằng cách nào? Bằng cách cho phép Bộ Tài Chánh (The Treasury Department) in giấy nợ dưới hình thức “Federal Bonds” (là giấy IOU I Owe You) trong đó chánh phủ cam kết sẽ trả lại với tiền lời) (mà bách-phân lời % interest) là do FED. chủ nợ, quyết định). FED chấp nhận và in (thí dụ như một tỷ dollars $1 billion) đưa cho chánh phủ. Thế là chánh phủ (tức là quốc gia, là dân Mỹ) nợ FED một tỷ dollars với tiền lời. Rồi mỗi năm tiền nợ đó chồng chất lên nên đến năm 1995 số tiền nợ là $5 trillion (1 trillion là 1 ngàn tỷ) và đến ngày 16-3-2006 là hơn $8,21 trillion.

H-: FED là một cơ quan của Liên Bang, vậy CPLB mà nợ FED thì có khác gì là “Tôi nợ Tôi”.

Đ-: Khác, vì FED là một cơ quan mang tên là “Liên Bang” (Federal) nhưng không phải của Liên Bang. FED là một công-ty độc lập của tư-nhân (a corporation independent privately owned).

H-: Privately owned thì ai own nó?

Đ-: Federal Reserve (FED) gồm có 12 cái Fed bank địa phương (twelve regional federal reserve banks) mỗi cái là sở-hữu của những nhà bank buôn bán tư thành viên của cái Fed địa phương đó Các Fed địa phương có trụ sở ở: 1- Boston, 2-New York, 3-Philadelphia, 4-Cleveland, 5-St Louis, 6-San Francisco, 7-Richmond, 8-Atlanta, 9-Chicago, 10- Minneapolis, 11- Kansas City và 12-Dallas.

Federal Reserve Building

Fed Bank của New York có đa số cổ phần (53% of shares). Mà trong Fed bank của New York, Citibank và J.P.Morgan Chase Co nắm đa số cổ phần. Citibank là của gia-đình Rockefeller và J.P. Morgan Chase Co là của gia-đình Morgan. Hai gia đình này và gia đình Carnegie với gia đình Rothschild là thành phấn quan trọng nhứt của một nhóm người mà học giả Mỹ gọi là “the Robber Barons” (những Nam-tước Trộm Cắp).

H-: Nhưng trong Ban Quản Trị (Board) của FED ở Washington có Ông Tổng Trưởng Tài Chánh (the Treasury Secretary) và Ông Giám Sát Ngân Khố (the Comptroller of Treasury) là nhân viên chánh phủ.

Đ-: Vâng, vì vậy mà trên các giấy xanh dollar có chữ ký tên của hai ông này. Và T.T. Mỹ cũng bổ nhiệm (với sự chấp thuận của Senate) ông Chủ Tịch Hội Đồng Quản Trị (Chairman of The Governing Board) của FED, cho nên FED được coi như là một cơ-quan “gần như chính thức” ( quasi-governmental). Hội Đồng này gồm có 7 người, với nhiệm kỳ là 14 năm, mà Tổng Thống chỉ có quyền thay thế một người mỗi hai năm.

Như vậy, thí dụ như có một ông T.T. muốn sữa đổi FED theo ý của ông, thì trong nhiệm kỳ 4 năm của T. T, ông chỉ thay thế được có 2 người (vì ông chỉ có quyền thay thế một người mỗi 2 năm.) Thôi thì cho rằng ông ấy là một ông T. T. tài ba lổi lạc, vượt qua được những khó khăn và những chống đối mà ông đã gây ra (vì quan niệm muốn sửa đổi FED), trong hàng ngũ dân-biểu và nghị sĩ của cả hai đảng, trong chính trường và trong media, để ông được đắc cử một nhiệm kỳ thứ hai, thì ông sẽ bổ nhiệm được 2 người nữa trong Governing Board (nếu được the Senate chấp thuận) thì cho đến gần cuối nhiệm kỳ 2, ông mới đưa ra được một dự luật sửa đổi, mà chưa chắc dự luật ấy sẽ có được số phiếu cần thiết ở hai viện để trở thành một đạo luật trước khi ông phải rời khỏi Nhà Trắng.

Mặt khác ban Quản Trị (Board) không kiểm soát được cả 12 Fed bank địa phương và các Fed bank địa phương phải theo chánh sách của Fed Bank New York nắm đa số cổ phần. Vả lại FED kể từ khi thành lập cho tới nay, chưa bao giờ bị chánh phủ “audit”( soát xét ) vì năm 1975 dự luật (bill) H.R.4316 cho phép chánh phủ “audit” FED, được đưa ra Congress, nhưng dự luật không qua được vì không đủ phiếu.

Alan Greenspan

Hãy xem như ông Alan Greenspan đang làm giám đốc công ty (corporate director) cho J.P. Morgan, thì được T.T. Reagan bổ nhiệm năm 1987 làm Chủ Tịch của FED, giử chức đó gần 19 năm, đến năm 2006 dưới thời T.T.George W. Bush mới về hưu. Nghĩa là đã làm Chủ Tịch Hội Đồng Quản Trị FED với bốn T.T. mà trong lúc tại chức ông không bao giờ có họp báo, không bao giờ cho phỏng vấn, tức là không có việc hỏi han chất vấn lôi thôi.

H-: Trở lại đồng dollar. Bây giờ tôi mới biết rằng CPLB chỉ có quyền đúc coins, còn quyền phát hành giấy xanh là của FED, mà FED thì bị các nhà bank tư nắm. Vậy trong tổng số tiền của Mỹ, tỷ-lệ của mỗi thứ tiền là bao nhiêu?

Đ-: Tiền coin của CPLB đúc chỉ là lối một phần ngàn tổng số tiền của Mỹ, cộng với tổng số tiền giấy xanh của FED phát hành, thành ra cái được gọi là “tiền sờ thấy được” (tangible currency) chỉ có lối 10% tổng số tiền được cung cấp (American Money Supply)

H-: Sao kỳ vậy? Còn 90% kia là tiền gì ở đâu ra?

Đ-: Phần 90% còn lại là tiền ma (phantom money).

H-: Tiền ma là tiền gì?

Đ-: Là tiền không có thật, là tiền được tạo ra từ chỗ không có gì hết (money created from nothing), do cái trò ảo-thuật cho vay (gọi là “loan”) tạo ra.

H-: Thật sự tôi không hiểu được.

Đ-: Thực ra thì cũng không có gì khó hiểu cho lắm. Trò ảo thuật tạo ra tiền từ con số không (create money out of nothing) dựa trên cái gọi là “fractional reserve banking” do đạo-luật tạo ra FED (Federal Reserve Act) cho phép. Theo đó thì khi mà nhà bank có trong kho của nó một số tiền X là tiền thật (hồi xưa là vàng, bây giờ là giấy xanh) được coi như là để dự-trữ (reserve), thì nó có quyền phát ra 10 X (tức là có 9 X tiền ma, không có bảo đảm reserve).

Thí dụ như tôi gởi vào nhà bank trong checking account của tôi $ 10,000 thì nhà bank để số tiền đó trong kho của nó như reserve, và nó có quyền phát ra $100,000 (tức là trong đó có $ 90,000 là tiền ma, vì không có reserve bảo đảm) Cũng như thế, Anh B để vào bank trong saving account $ 20,000, thì nhà bank có quyền phát ra $200,000 (tức có $180,000 là tiền ma). Tổng cộng nhà bank có quyền phát ra $300,000 mà trong đó có $270.000 là tiền ma. Rồi khi Anh C đến mượn nhà bank $300,000 (để mua nhà, sửa nhà hay làm gì khác) thì nhà bank cho ảnh mượn (dưới hình thức loan) $300,000 đó. Anh C sẽ trả cho nhà bank số tiền đó cộng với lời (x %) dưới hình thức mortgage hằng tháng, trong 15 hoặc 30 năm chẳng hạn, bằng tiền dollar thật, mà Anh C có được nhờ lương của Anh C, hoặc nhờ việc làm (như phòng mạch) của Anh. Tức là nhà bank, nhờ cái ảo-thuật của “loan” đã “create money out of nothing”.

Thí dụ trên là lấy cá nhân A, B, C làm mẫu, nên chỉ nói tới tiền với con số ngàn, nếu là nhà buôn, là nhà hàng, là hãng, là cơ sở sản xuất, thì tiền phải là tới số triệu. Mà cả HCQHK có hằng bao nhiêu triệu cá nhân, nhà buôn, hãng, xưởng v.v. cân tiền và phải vay tiền của nhà bank dưới hình thức “loan” thì không có gì lạ khi thấy rằng trong tổng số tiền cung cấp cho nền kinh tế Mỹ (american money supply) năm 2005 là $9.7 trillion trong đó tiền thật (tangible currency) chỉ có $ 1.4 trillion, còn $8.3 trillion là tiền ma. Và sau này nguyên tắc đó cũng được áp dụng cho việc dùng credit card (Visa, Master Card, American Express v.v.) với một lải xụất (% interest) còn cao hơn gắp bội.

II- Một chút lịch sử.

H-: Từ đâu, tại sao, và từ hồi nào mới có cái quái thai đó?

Đ-: Anh nói là “quái thai” thì cũng đúng, nhưng học giả Mỹ thường ví FED như một con “Hydra”. Theo từ-điển Hydra là một con rắn có chín đầu (trong thần thoại) hể chặt đầu này thì nó mọc đầu khác, và nó có nhiều cái vòi (tentacles) rất dài để bắt mồi từ xa. FED (con hydra dưới hình thức hiện tại) sanh ra nhờ cái Federal Reserve Act năm 1913 do Tổng Thống Woodrow Wilson ký (về sau ông hối tiếc). Còn từ đâu và tại sao có nó, thì phải xem lại hết cái lịch sử của HCQHK vì trong dĩ vãng nó cũng đã bị chặt đầu nhiều lần, mỗi lần lại sống lại với một tên khác.

H-: Anh có thể tóm tắt cho chúng tôi biết một chút không?

Đ-: Tôi sẽ cố gắng tóm lược tối đa một câu chuyện dài mấy thế kỷ và chiếm vài trăm trang trong mỗi sách nói đến chuyện ấy mà tôi có dịp đọc.

Ở Trung học chúng ta học trong sách rằng HCQHK hồi xưa là 13 thuộc địa của Anh-quốc. Đến năm 1774, để phản đối việc mẫu-quốc Anh đánh thuế vào trà (tea tax) một buổi tiệc trà được tổ chức ở Boston (Boston Tea Party). Trong dịp đó một số người Mỹ giả làm người Da-đỏ nhảy lên tàu chở trà và vất các thùng trà xuống biển. Bị chánh quyền cai trị đàn áp, những đòan dân quân được thành lập để chống trả lại, và Ông Benjamin Franklin triệu tập một Hội Nghị gọi là Congress ở Philadelphia để đưa ra “Bản Tuyên Ngôn Quyền Của Người Mỹ Có Đóng Thuế” (Delaration des Droits du Contribuable Americain) năm 1774. Sau đó, với sự chiến thắng của đoàn dân quân của Massachusetts, Congress cho ra Bản Tuyên Ngôn Độc Lâp (Déclaration d’Indépendance ngày 4-7-1776.) Rồi dưới sự chỉ huy của Tướng George Washington, quân Mỹ đánh thắng quân Anh dưới quyền Tướng Cornallis ở Georgetown năm 1781, và theo Hòa Ước Versailles năm 1785 Anh-Quốc công nhận cho HCQHK độc lập.

Nhưng sau này một số học giả, sau khi đọc kỹ lại những tác phẩm của chính ông Benjamin Franklin viết hồi thời ấy, mới thấy là sự thật phức tạp hơn nhiều.

Colonial Scrip

1-Vì không có tiền vàng hay bạc, nên kể từ năm 1691, các thuộc địa của Anh trên đất Mỹ phát hành tiền giấy gọi là “Colonial Scrip” để trả lương cho công chức và để cho dân xài trong việc mua bán trao đổi hàng hóa trả tiền công v.v. Mà người chủ nhà in lại chính là Ông Benjamin Franklin, người làm việc cho dân, vì dân, không tìm cái lời cái lợi trong việc in giấy bạc nên chỉ phát hành đúng theo nhu cầu, cần bao nhiêu thì phát hành bấy nhiêu, nên không cần lấy thuế của dân để chánh phủ có tiền, mà không tạo ra sự lạm phát (inflation) hay sự kém phát (deflation) nên giá vật và giá công (product and service) vẫn được đều hòa và thăng bằng, nhờ vậy mà các thuộc địa trở nên rất phồn thịnh, không có thất nghiệp, không có ăn mày, trong lúc mà ở London của mẫu-quốc ngoài đường có đầy ăn mày và người đi lang thang lêu lổng (The streets are covered with beggars and tramps). Thì các chủ nhà bank Anh (the British bankers) lobby triều đình, nên năm 1751, vua George II ra lệnh cấm các thuộc địa phát hành tiền giấy, mà phải dùng tiền “coins” của mẩu-quốc (do các nhà bank Anh đã hợp thành một thể dưới tên là Bank of England phát hành). Vua George III kế vị vua cha từ năm 1752 giữ nguyên lệnh ấy. Thì các thuộc địa bị ảnh hưởng tai hại. Vì thiếu tiền coins (do mẩu quốc siết để tạo sự kém phát deflation), người làm ruộng hay trồng tỉa không có đủ tiền mướn người làm nên lúa không ai gặt, trái không ai hái. Người có hãng xưởng không đủ tiền mướn thợ, hàng hóa không được sản xuất. Cả dân trong một vùng đất rộng lớn của 13 thuộc địa bị nghèo đói không gia đình nào không bị ảnh hưởng, nên họ đứng lên chống đối chánh quyền và đó là nguyên do sâu xa của cuộc Cách Mạng Mỹ năm 1774. Cái”Boston Tea Party” chỉ là giọt nước làm tràn cái bình.

2- Việc đầu tiên Congress làm là phát hành tiền giấy được gọi là “the Continental” dưới hình thức IOU (I owe you.) nghĩa là giấy nợ mà Chánh Phủ Cách Mạng cam kết sẽ trả lại bằng tiền coins (vàng hay bạc) sau này. Lối chừng 200 triệu dollars dưới hình thức “continental scrip” được phát hành để chi phí cho cuộc chiến giành độc lập. Thì mẫu quốc phản ứng bằng cách in tiền giả để đổ ào ạt vào thị trường các thuộc địa, gây ra môt cuộc đại-lạm-phát, làm cho đến ngày độc lập tiền “the Continental” hầu như không còn giá trị gì hết. Thế là mẫu-quốc thua trên chiến trường, nhưng thắng trên mặt trận kinh tế (dính liền với tài chánh).

continental scrip

3- Vì thấy tiền Continental gần như không còn giá trị, nên các nhà “Quốc Phụ Lập Quốc (the Founding Fathers), không còn tin tưởng nơi giấy bạc, nên trong Hiến Pháp được viết ra, các ngài không nói tới tiền giấy mà ghi rằng Congress có quyền “coin money” (thay vì “create money”) và có quyền vay tiền dựa trên uy tín của chánh phủ (“and to borrow money on the credit of the United States). Thì các nhà bank của mẫu-quốc Anh cũ, là các ngân hàng Anh quốc tư nhân; xâm nhập vào HCQHK tạo dựng US Bank theo mẫu của England Bank. Mà England Bank từ thời thành lập cho đến ngày hôm nay là do các nhóm tài phiệt tư nhân gốc gác Hòa-Lan (Amsterdam) nắm và chính các nhóm này xâm nhập vào hệ thống US Bank, khai thác lỗ hở to tát đó (the enormous loophole) mà nói rằng chiếu theo Hiến Pháp chánh phủ chỉ có quyền phát hành coins, và nhà bank có quyền phát hành tiền giấy. Vì tiền coins thì cồng kềng và quá nặng khi cần tới nhiều, nên nhà bank in giấy cam két sẽ trả lại đúng số coins (bằng vàng hay bạc) ghi trên giấy, thì dân chấp nhận coi những giấy ấy như là tiền.

4- Rồi với thời gian qua, các nhà bank để ý rằng rất ít người trở lại nhà bank để đòi lấy lại đồng tiền coins. Trung bình hằng năm chỉ có độ 10% người làm việc đó, còn 90% người còn lại thì không bao giờ thấy đến đòi lấy lại tiền coins. Thì nhà bank nghĩ rằng mình có thể phát hành thêm 90% nữa mà không sao. Đó là nguồn gốc của cái gọi là “fractional reserve” dẫn tới việc phát hành tiền ma.

5- Tổng Thống Thomas Jefferson (1801-1809) vị T.T. thứ ba của Mỹ thấy cái nguy hại cho đất nước và gọi liên đòan các nhà bank (the banking cartel) là ”một con quái vật ăn thịt ngưởi có cái đầu của con hydra” và Ông nói rằng “Nếu dân Mỹ để cho nhà bank kiểm soát việc phát hành tiền tệ của mình, thì trước hết bằng sự lạm phát (inflation) rồi bằng sự kém phát (deflation) các nhà bank và các công ty (corrporations) sẽ phát triển và tước đoạt hết tài sản của dân, thì con cháu chúng ta sẽ thức dậy vô gia-cư, trên cái lục địa mà cha mẹ của chúng đã chiếm được.” Nên năm 1811 Congress không chấp nhận tái bản cho đặc quyền (renew the charter) cho First U.S.Bank. Thì chiến tranh với Anh quốc (the War of 1812) bùng nổ. Chiến tranh đưa quốc gia đến sự lạm phát (inflation) và nợ nần (debt). Vì những lý do đó, Tổng Thống James Madison (1809-1817) vị T.T. thứ tư của Mỹ, phải ký một đặc quyền 20 năm (a twenty year charter) cho Second Bank of The United States vào năm 1816.

6- Tổng Thống Andrew Jacksaon (1829-1837) vị T.T. thứ 7 của Mỹ veto dự luật của Congress cho phép tiếp tục ban đặc quyền cho Second Bank of the United States. Trong bản veto Ông viết:” Không có cái gì nguy hại cho sự tự do và độc lập của chúng ta hơn là khi mà hệ thống nhà bank nằm trong tay của người ngoại quốc. Kiểm soát tiền tệ của chúng ta, lấy tiền của dân ta, và bắt giữ cả ngàn công dân của chúng ta phải lệ thuộc, thì còn đáng sợ hơn và nguy hiểm hơn là một thủy binh hay một quân đội của địch”.

Nhưng Ông cũng biết cái veto chỉ là bước đầu của cuộc chiến với nhà bank nên Ông nói: “ Con hydra của sự đồi bại mới bị chận lại chớ chưa chết”. Ông ra lệnh cho Ông Tổng Trưởng Tài Chánh (Treasury Secretary) mới của Ông, chuyển hết tiền deposits của chánh phủ từ Second US Bank qua các nhà bank của Tiểu Bang (state banks) thì ông này từ chối không làm. Ông T.T. cách chức ông ấy, và bổ nhiệm một người khác Ông này cũng từ chối không làm thì T.T. Jackson bổ nhiệm người thứ ba, Ông này thi hành lệnh nên T.T. Jackson vui mứng mà nói: “ Tôi đã trói được con quái vật rồi” Nhưng ông chủ nhà Bank, lobby được Senate không chấp thuận người được Tổng Thống bổ nhiệm và gây ra một cuộc khủng hoảng kinh tế với việc siết chặt sự cung cấp tiền, để tạo ra một sự kém phát (deflation) bằng cách hồi (call in) các “loan” cũ, không cho thêm “loan” mới, nên một sự hoảng hốt tài chánh (a financial panic) xẩy ra trong dân chúng, thì báo chí lại đổ tội vào đầu Tổng Thống Jackson. Nhưng may thay Ông Governor của Pennsylvania (là nơi có trụ sở của nhà bank) xuất hiện để ủng hộ T. T. Jackson và phê bình nhà bank rất gắt gao và kế hoạch làm lũng đọan kinh tế của nhà bank bị phơi bày trước công chúng.

Cho nên đến tháng 4- 1834 Hạ Viện (House of Representatives) với 134 phiếu thuận và 82 phiếu chống, đã hủy bỏ việc tái bản đặc quyền (rechartering) cho Second U.S.Bank. Đến tháng 1- 1835 thì T.T. Jackson trả được hết các nợ của chánh phủ. Rồi ngày 30-1- 1835, khi T.T. Jackson đến Capitol để dự tang lễ của Dân-biểu Warren R. Davis của South Carolina thì ông bị mưu sát bởi một tên thợ sơn “điên”(?) núp trong rotunda cách Ông có sáu feet bắn hai phát đều trật. Nhưng sau khi T.T. Jackson đóng cửa nhà bank trung ương (Central Bank) thì tiền giấy được dùng là những banknotes của của các nhà banks tư của các Tiểu Bang, hứa sẽ trả lại bằng vàng hay bạc chớ không phải là tiền của quốc gia (national currency).

House of Representatives

7- Sau T.T. Jackson, ông tổng thống dám đánh con hydra tiền tệ là T.T. Abraham Lincoln (1861-1865), vị T.T. thứ 16 của Mỹ. Liền sau khi Ông đắc cử và trước khi Ông nhậm chức thì Nội Chiến Nam-Bắc (The Civil War) bùng nổ (1860) vì vấn đề “Nô-lệ” (Slavery). Các nhà bank của vùng Đông (tức là thuộc về Union) đề nghị cho chánh phủ vay $150 triệu với bách phân lời quá nặng từ 24 tới 26%. T. T. Lincoln từ chối và quyết định chánh phủ sẽ in tiền lấy. Tiền in ra có tên chính thức là “United Note’ nhưng dân chúng quen gọi là “Greenback” vì phía sau in bằng mực màu xanh lá cây. Tiền được quan niệm không phải là một giấy nợ (IOU) với cam kết trả lại bằng vàng hay bạc, mà là một tờ giấy chứng nhận công lao cho xã hội. Công lao sản xuất (product) từ lúa gạo, trái cây cho tới vải sồ và vật dụng, công lao dịch vụ (service) từ thợ, cai, đến giám đốc, công lao bảo vệ an ninh trật tự, và gìn giữ đất nước, từ lính cảnh sát đến lính và quan trong quân đội, công lao điều khiển bộ máy cai trị, từ thư ký đến giám đốc đến nguyên thủ quốc gia. Lãnh lương là lãnh giấy chứng nhận công lao, để mua thức ăn đồ dùng là trao giấy chứng nhận công lao của mình để nhận lấy món hàng được sản xuất với công lao tương đương của người bán.

Vì tiền được in ra vừa đúng nhu cầu của dân, cho dân, và vì dân, chớ không phải cho hay vì tư lợi nào hết, cũng như hồi thời Ông Benjamin Franklin lúc Hoa kỳ còn là 13 thuôc địa phồn thịnh, nên trong có bốn năm tại chức mà ngoài việc chiến thắng lọan Miền Nam được Anh giúp tiền, và việc giải phóng bốn triệu người nô lệ, T.T. Lincoln đã thực hiện cho nước Mỹ những công tác vĩ đại như: xây dựng và võ trang một quân đội lớn nhứt thế giới lúc bấy giờ, biến Hoa-kỳ thành một nước kỹ-nghệ khổng lồ (industrial giant), kỹ nghệ thép (steel industry) được thành lập, một hệ thống hỏa-xa xuyên lục-địa được xây dựng, Bộ Canh Nông được thành lập để thúc đẩy việc chế tạo máy và dụng cụ làm ruộng rẻ tiền, một hệ thống đại học miễn phí được thành lập nhờ Land Grant College System, lập lên những bộ máy hành chánh cho các vùng Miền Tây, tăng mức sản xuất lao động (labor productivity) lên từ 50 đến 75 %. Tất cả những việc ấy thực hiện được là nhờ có một việc rất giản dị là chính chánh phủ phát hành tiền. Tức là cái đầu của con hydra tiền tệ đã bị T.T.Lincoln chặt.

Nhưng đến ngày 14-4-1865, thì một kịch-sĩ tên là John Wilkes Booth ám sát T.T. Lincoln trong lúc Ông đang xem tuồng hát Our American Cousin trong rạp hát Ford’s Theatre ở Washington. Thế là con hydra lại có cơ mọc đầu lại. Và đầu nó mọc lại thật, vì dân vẫn thích có tiền vàng nên tiền greenback mất giá dần dần đối với đồng tiền dollar vàng. Thì các nhà bank phát hành banknotes bảo đảm trả lại bằng vàng. Dân chúng tin nên dùng những banknotes đó như tiền thật, cho tới năm 1913 thì một con hydra mới xuất hiện nhờ luật Federal Reserve Act 1913.

III- Tân hydra chào đời.

H- : Tai sao có Luật đó?

Đ-: Vì năm 1907 xẩy ra một cuộc “Kinh Khủng Tài Chánh” (a Financial Panic) nên năm 1908 T.T.Theodore Roosevelt (1901-1909), vị T.T. thứ26 của Mỹ, cho thành lập cái National Monetary Commission để chỉnh đốn vấn đề tài chánh. Chủ tịch của Commission đó là Ông Nghị Sĩ Nelson Aldrich (bên ngoại của David Rockefeller Sr.). Ông Aldrich dẫn cả commission đi tour sang Âu-châu để nghiên cứu trong vòng hai năm. Rồi khi trở về, Ông lập lên, một cách hòan tòan bí mật, một nhóm bị gọi là “The First Name Club” vì cấm triệt để không được nhắc tới Last Name để cho đầy tớ và người làm, dù có nghe trộm được cũng không biết là ai, để nói lại cho người ngoài và báo chí biết là có những ai. Nhóm đó gồm có một số người được chọn lọc rất cẩn thận trong giới tài chánh và ngân hàng. Trong số đó người sẽ đóng vai quan trọng nhất là Ông Paul Warburg (1868-1932) người gốc Đức di cư sang Mỹ năm 1904, được quốc tịch Mỹ năm 1911, và là thành viên của ngân hàng Kuhn, Loeb and Company Bankers ở New york (thuộc vào tài sản của Rothschild).

“First Name Club” được triệu tập đến một hòn đảo nhỏ bé, riêng biệt và vắng vẻ có tên là đảo Jekyll Island, ở Georgia, họp trong chín ngày liên tiếp, để viết một dự luật cải tổ hệ thống nhà bank và luật pháp tiền tệ (the banking and currency legislation) sẽ trình cho Congress.

G7 finance ministers and central bank governors

H-: Trong dự luật có cái gì là đặc biệt?

Đ-: Có rất nhiều cái đặc biệt. Trước hết là cái tên: vì dân đã quá ghét. nên phải tránh cho kỳ được cụm-từ “Central Bank “ rồi phải làm sao cho dân tưởng rằng cơ quan này là của chánh phủ, do nhân viên chánh phủ điều khiển vì vậy mà có danh từ “Federal” và “Reserve“ (chớ không phải là Central Bank) và có Governing Board mà ông chủ tịch là do T.T. bổ nhiệm, và trong đó có hai nhân viên chánh phủ, mà trong thực tế thì Governing Board không có điều khiển được chánh sách của cơ quan. Rồi phải dùng những danh từ mờ ám khó hiểu để che giấu thực ý: như trong Lời Mở Đầu (Preamble) của dự luật nói: Mục đích của luật là để cho FED có thể “cung cấp một thứ tiền co dãn” (to furnish an elastic currency) nghĩa là gì?

Trong thực tế nghĩa là tiền mà nhà bank đã có thì nhà bank có thể, tùy nghi, thổi phồng lên. Rồi như danh từ “tái chiết khấu “(rediscounting) nghỉa là gì? Trong thực tế nghĩa là: một kỹ thuật cho phép nhà bank dùng để tăng gia tiền hiện có trong quỹ của nó, bằng cách cho vay thêm mà không cần chờ cho tới khi các loan trước hết hạn. Kết quả là Luật cho phép một nhà bank trung ương tư (a private central bank) tạo ra tiền từ chỗ không có gì hết (create money out of nothing) rồi cho chánh phủ vay số tiền đó để lấy lời và kiểm soát sự cung cấp tiền cho quốc gia bằng cách bơm phòng nó lên hay hút bớt nó xuống tùy theo ý muốn (control the national money supply, expanding or contracting it at will.)

H-: Thế mà không có Ông Nghị sĩ hay Dân biểu nào thấy sao?

Đ-: Có chớ. một số thấy và la làng lên .Như ở Hạ Viện Dân Biểu Charles Lindbergh Sr. (bố của phi công trứ danh Lindbergh) nói:” Luật tạo ra FED là một cái tội pháp luật tệ hại nhứt của mọi thời đại Hệ thống tài chánh đã bị lật lại cho một nhóm ngừơi chỉ có biết lợi dụng Hệ thống là của tư-nhân, được hướng dẫn về mục tiêu duy nhứt là lấy cho được những cái lợi tối đa từ việc xử dụng tiền của người khác “.

Và cũng còn một số dân biểu và nghị sĩ khác nữa la làng lên nhưng họ không đủ để đánh bại số dân biểu và nghị sĩ đã bị mua chuộc, đúng như lời của một người trong nhóm Rothschild ở London nói với một hội-viên của nhà bank ở New York ngày 25-6-1863 rằng: “Số nhỏ người hiểu cái hệ thống là gì, thì, hoặc là vì thấy có lợi cho mình, hoặc là vì đã tùy thuộc vào những ân huệ đang được hưởng, nên sẽ không có sự chống đối từ những hạng người đó. Còn nhóm đa số người không có đủ trí khôn để hiểu, thì sẽ chịu cái gánh nặng mà không than phiền”

Bởi vậy cho nên ngày 18-9-1913, dự luật được Hạ Viện chấp thuận với 287 phiếu thuận và 85 phiếu chống, rồi lên Thượng Viện thì ngày 19-12-1913, dự luật được chấp thuận với nhiều sửa đổi bằng 54 phiếu thuận và 34 phiếu chống. Đến đây lại có một việc lạ nhứt chưa bao giờ xẩy ra trong lịch sử của HCQHK, là trong cái bản văn của dự luật ở Hạ Viện có cho tới 40 điểm mà Thượng Viên không đồng ý nên đã sửa lại. Thì sau khi Thượng Viên biểu quyết, hai Viện phải ngồi chung lại để sữa lại sao cho cả hai bên đều đồng ý. Thế mà việc đó được thực hiện chỉ có trong một weekend. Cho nên ngày Thứ Hai 22-12-1913 dự luật được biểu quyết ở Hạ Viện với 282 phiếu thuận và 60 phiếu chống rồi cùng ngày, sang Thượng Viện được chấp thuận luôn với 43 phiếu thuận và 23 phiếu chống. Và T.T. Woodrow Wilson (1913-1921), vị T.T.thứ 28 của Mỹ ký thành Luật ngày hôm sau Thứ Ba 23-12-1913.

T.T. Woodrow Wilson

Tất cả những việc ấy xẩy ra một cách hết sức mau lẹ và trái ngược với tục lệ và truyền thống của Quốc Hội và của Chánh Phủ Mỹ là không bao giờ Lập Pháp Congress (Thượng và Hạ Viện) thảo luận và biểu quyết một Dự Luật vào lúc gần Noel, để cho Congress “recess” (thường thường là kể từ 15, 17 Dec.) và các Nghị Sĩ và Dân Biểu về quê của mình ăn mừng Christmas và New Year, và không bao giờ Hành Pháp (Chánh Phủ) ký một Đạo Luật vào Noel để cho T.T. về nhà riêng hay “ranch” của mình ăn mừng Christmas và New Year. Thế mà kỳ này Thượng Viên hợp lại, thảo luận, và biểu quyết ngày Thứ Sáu 19 Dec. Rồi cả hai viện làm việc với nhau weekend 20-21 Dec, để ngày Thứ Hai 22-Dec cả hai viện, hợp lại, thảo luận và biểu quyết dự luật, và ngày Thứ Ba 23 Dec. T.T. ký thành Luật.

Dân Biểu Lindbergh nói ở Hạ Viện: “Dự luật này thành lập cái “trust” khổng lồ nhất trên thế giới. Khi mà T.T. ký cái dự luật này (thành Luật), thì cái chánh phủ vô hình của Mãnh Lực Tiền Tệ sẽ được hợp-pháp-hóa. Dân chúng có thể không biết chuyện đó ngay, nhưng mà rồi sự biết được chuyện chỉ được dời lại vài năm sau mà thôi”. Trong lúc đó thì báo chí (đã ở trong tay của “Mãnh Lưc Tiền Tệ”) thì ca tụng hết lời. Báo New York Times viết bằng chữ lớn ở trang đầu: “Tổng Thống Wilson ký Dự Luật Tiền Tệ Sự phồn thịnh được tự do và sẽ giúp mọi giai câp.

H-: Thế là con hydra được khai sanh là đứa con hợp pháp của HCQHK để lớn lên với đất nước?

Đ-: Hay đúng hơn thì phải nói “để lớn lên với đứa em song thai”.

H-: Nói gì lạ vậy, đứa em song-thai nào?

Đ-: Khi nhóm của Nghị Sĩ Nelson Aldrich có Ông Paul Warburg chuẩn bị viết dự luật FED để trình cho Congress, họ đã tiên đóan rằng với sự áp dụng luật này thì CPLB sẽ mắc nợ FED càng ngày càng nhiều nên phải tím cách làm sao cho phép chánh phủ đánh thuế vào dân để có tiền trả nợ cho FED. thì họ kèm theo dự luật FED một Tu-Chỉnh Hiến Pháp (là the Sixteenth Amendment) cho phép CPLB đánh thuế income tax vào dân. Lúc ấy bản văn của Tu-Chỉnh chỉ có một trang giấy và nguyên Bộ Luật về thuế má chỉ có14 trang mà bây giờ thì nó dày đến 17,000 trang, cũng như nợ của chánh phủ do FED gây ra lớn lên từ số không cho tới bây giờ là $8.5 trillion.

H-: Bộ trước đó dân không phải đóng income tax cho CPLB sao?

Đ-: Không, trước 1913, dân chỉ đóng thuế income cho Tiểu Bang của mình mà thôi.

H-: Đã được hợp-pháp-hóa rồi, con hydra còn phá phách gì nữa không?

Đ-: Nói là phá phách thì không hẳn là phá phách, nhưng khi được hợp-pháp-hóa rồi thì FED hoạt động tích cực hơn, nên gây tai nạn cho dân.

H-: Tai nạn gì?

Đ-: Cuộc Đại Khủng Hoảng (The Great Depression) năm 1930.

H-: Bằng cách nào?

Đ-: Bằng cách tạo ra tiền “out of nothing” qua trò ảo-thuật “loan”. Để khuyến khích dân vay tiền, nên FED hạ thấp bách phân lời (% interest) thì dân ùn ùn vay loan và loan để có tiền tiêu xài thả ga. Thì nhà bank thảy vào nền kinh tế quốc gia một số tiền khổng lồ, tạo ra một cuộc lạm phát (inflation). Rồi nói là để kềm hảm sự lạm phát, thì lại siết chặt việc cung cấp tiền, thu hồi các loan đả phát ra, không cho vay loan mới, thì dân thiếu nợ phải vội vàng bán nhà cửa ruộng đất để trả nợ, nên những người có liên hệ với “Mãnh Lực Tiền Tệ (Monetary Power) có tiền mua những bất động sản ấy với giá rẻ mạt. Còn con cháu những người thiếu nợ thì trở nên vô gia cư vô nghề nghiệp đi lang thang thất thểu ngoài đường như hồi Mỹ còn là 13 thuộc địa dưới thời các vua George II và vua George III, trước ngày Cách Mạng Mỹ (American Revolution) năm 1774. Nhưng nhờ chánh sách “New Deal” của T.T.Franklin D.Roosevelt (1933-1945) vị T.T. thứ 32 của Mỹ, và việc lập lên cái FDIC (Federal Deposit Insurance Corporation) mà tình thế trở lại yên ổn. Giáo sư Milton Friedman, Nobel Prize về kinh tế, viết: “Nhứt định là FED đã gây ra cuộc Đại Khủng Hoảng vì thu rút lại một phần ba (1/3) số tiền đang lưu hành từ năm 1929 tới năm 1930”.

T.T.Franklin D.Roosevelt

Còn Ông Louis T. McFadden Chủ tịch The House Banking and Currency Commttee, thì nói: “Cuộc khủng hoảng không phải là bất ngờ ngẫu nhiên mà là một việc được trù liệu rất cẩn thận … Những chủ nhà bank quốc tế tìm cách đem đến đây sự thất vọng để rồi họ có thể trở thành nhưng kẻ ra lệnh cho tất cả chúng ta”

H-: Thế rồi kể từ đó không có Ông T.T. nào dám đụng tới FED nữa?

Đ-: Có chớ, T.T. John F. Kennedy, (1961-1963) vị T.T. thứ 35 của Mỹ. Ngày 4-6-1963 T.T. Kennedy ký một Hành Pháp Lệnh (an Executive Order số 11110) cho phép CPLB phát hành tiền mà không phải qua FED bằng cách cho phép Bộ Tài Chành The Treasury phát hành những giấy chứng nhận bạc đối với mọi thoi bạc, bạc, hay là mọi dollar dựa trên bản vị bạc của Bộ (the power to issue silver certificates against any silver bullion, silver or standard silver dollars in the Treasury) Nghĩa là một khi Bộ Tài Chánh có trong kho một ounce bạc nào, thì Bộ có quyền phát hành ra một giấy bạc để lưu hành trong nền kinh tế. Như vậy T.T.Kennedy đã tung ra $4.3 tỷ dollars cho lưu hành. Thì FED bank của New York sẽ phá sản, vì dân chúng biết rằng các giấy chứng nhận bạc (silver certificates) của Chánh Phủ được bạc yểm trợ (backed by silver) chớ giấy bạc của FED (Federal Reserve Notes) không có cái gì yểm trợ hết. Lệnh số 11110 nói trên còn giúp chánh phủ trả hết nợ của mình mà không phải qua FED để trả tiền lời, do FED tạo ra tiền out of nothing. Tức là trên thực tế Lệnh sô 11110 cho CPLB quyền tạo ra tiền của mình có bạc yểm trợ, đúng theo Điều I, Phần 8 của Hiến Pháp Hoa Kỳ.

Năm tháng sau, ngày 22-11-1963, T.T.Kennedy bị tên Lee Harvey Oswald ám sát và tên này hai ngày sau bị Jack Ruby (Rubenstein) giết chết trong Dallas Police Station.

H-: Như thế thì phải chăng là một nhóm tài phiệt cai trị xứ này vì người ta hay nói: “Ai nắm được tiền là nắm được quyền” phải không?

Đ-: Tôi không dám trả lời là phải hay là không (yes or no) vì tôi không đọc được sách nào nói rõ là đã có một tòa án nào kết án một người nào trong giới Mãnh Lực Tiền Tệ (the Monetary Power) hay một vị nào trong nhóm những Nam Tước Trộm Cắp (the Robber Barons) về tội dùng tiền của mình mua được quyền thế. Cho nên tôi xin để cho quý bạn đọc mỗi người kết luận theo ý kiến của mình.

Tôi chỉ xin phép nhắc lại lời nói của Ông Nathan Rothschild hồi năm 1838: “Để cho tôi phát hành và kiểm soát tiền của một quốc gia, thì tôi cóc cần biết ai viết luật pháp”, và tôi cũng xin phép nhắc lại số phận của những vị Tổng Thống đã có gan dám chặt đầu con hydra tiền tệ: T.T.Andrew Jackson bị mưu sát, T.T.Abraham Lincoln và T.T.John F.Kennedy bị ám sát.

Tài liệu được tham khảo:

The Web of Debt by Ellen Hodgson Brown, nxb Third Millennium, Baton Rouge, 2007

http://www.webofdebt.com

The Secrets of the Federal Reserve by Eustace Mullins nxb Bankers Research Institute Staunton, 1993

Modern Money Mechanics published by the Federal Reserve Bank of Chicago, now out of print: http://landru.i-link-2.net

The Federal Reserve is a privately owned corporation by Thomas D. Schauf. 11-28-98 in http://www.apfn.org/

NLV

nguồn từ người hà nội gốc

Geisha show in Kyoto

2011-01-21T17:15:00.004+09:00

Chiều qua mình được thưởng thức một Geisha show (xem video phía dưới) do một Maiko có tên Ayano với một màn dance truyền thống dưới nền nhạc của cây đàn Shamisen. Maiko là một Geisha học nghề hay còn gọi là Geiko. Công việc chính của các cô gái trẻ này là việc học hát, các điệu nhảy truyền thống của Nhật và chơi đàn Shamisen. Ngoài ra những Geiko còn phải học cách mặc Kimono truyền thống, học nói phương ngữ dịu dàng của Kyoto, học cách cúi chào và để trở thành một Geisha không hề dễ dàng. Độ tuổi thường là từ 15 đến 20.

Maiko Aino dance a Japanese traditional dance

Với cuộc sống hiện đại bận rộn cộng với sự mai một về nghề truyền thống này khiến các cô gái phải lăn lộn cực nhọc để tồn tại. Được biết số lượng geisha ở Nhật Bản vào năm 1928 lên đến 80.000 người, nhưng nay chỉ còn lại vài trăm người.

Nghề làm Geisha không như các nghề khác, nghỉ việc là chấm hết, không lương hưu và chẳng được phép lấy chồng. Má mỳ quản lý Maiko Ayano cho biết tại Kyoto một trong những nơi còn gìn giữ những giá trị truyền thống Nhật bản cũng chỉ có 150 Maiko trong đó khu phố nổi tiếng Gion có 80 người. Ở một khu Geisha nổi tiếng tại phố hoa Hanamachi nơi mình với Huy bầu và Namazu thường lượn lờ, có số ít các Geisha được khách, chủ yếu bằng tuổi cha mình, chu cấp như người tình.

Để có được sự phục vụ của Geisha khách phải trả tương đối nhiều tiền, thông thường vào khoảng 10 man (tương đương trên 25 trẹo ông Cụ) giá có thể thay đổi tất nhiên tuyệt đối không mặc cả, một điều tối kỵ ở Nhật Bản. Thú ăn chơi này hiện nay trở nên cực kỳ xa xỉ giới trẻ Nhật thường tìm đến Bar Pub nhiều hơn hoặc Love Hotel cho nhanh.

With my friend maiko Ayano

Một tấm thiệp may mắn Maiko tặng cho mọi người
trên có ghi tên và địa chỉ, không có số di động

My friend Satomi plays Shamisen in Ibaraki
I took this photo in 2007

Phụ nữ thực sự muốn gì?

2011-01-21T02:02:00.000+09:00

Vua Arthur vị vua trẻ tuổi của nước Anh, bị quân Pháp phục kích và bắt giữ. Lẽ ra vua nước Pháp sẽ giết ngài, nhưng vẻ trẻ trung dễ mến của Arthur đã làm cho vua Pháp cảm động. Ông ta hứa sẽ trả tự do cho Arthur nếu ngài giải được một câu đố cực khó. Thời hạn để Arthur đưa ra câu trả lời là một năm. Nếu sau một năm không tìm ra lời giải, Arthur sẽ phải chết....

Câu đố là: Phụ nữ thật sự muốn gì?

Đó là câu đố mà có lẽ đến nhà thông thái nhất thế gian này cũng phải bó tay. Và với Arthur câu đố này quả là một thử thách quá lớn. Nhưng dù sao nó vẫn tốt hơn là cái chết. Arthur đành chấp nhận mạo hiểm.

Khi trở về Anh quốc, ngài hỏi tất cả mọi người từ các công chúa, các cô gái mại dâm, các vị cha xứ đến cả các quan toà, nhưng không ai có thể đưa ra một câu trả lời hoàn hảo. Điều mọi người khuyên vua là đến hỏi bà phù thuỷ già bởi vì có lẽ chỉ còn bà ta mới giải được câu đố hóc búa đó.

Những ngày cuối năm cũng đã tới gần. Arthur không còn cách nào khác là đến xin ý kiến của mụ phù thuỷ. Bà ta đồng ý sẽ đưa câu trả lời nhưng với một điều kiện. Đó là bà ta muốn lấy Garwain hiệp sĩ dũng cảm của Hội bàn tròn, bạn thân nhất của vua.

Arthur thất kinh. Bà ta vừa xấu vừa bẩn thỉu. Ngài chưa từng bao giờ thấy một ai đáng tởm như mụ ta. Không, ngài sẽ không để bạn thân của mình phải chịu thiệt thòi như vậy.

Khi biết chuyện, Garwain nói với Arthur rằng sự hi sinh đó của chàng làm sao có thể so sánh được với sự sống của vua, sự tồn tại của hội bàn tròn và vương quốc Anh. Và chàng hiệp sĩ quyết định hy sinh.

Cuộc hôn nhân được chấp thuận và vua Arthur cũng nhận được câu trả lời.

Điều phụ nữ thật sự muốn đó là “Có toàn quyền quyết định mọi việc trong cuộc sống của mình”.

Ngay lập tức ai cũng nhận ra rằng mụ ta vừa thốt ra một chân lý. Vua của họ nhất định sẽ được cứu. Quả thật vua nước láng giềng rất hài lòng với lời giải đáp và cho Arthur khỏi cái án tử hình.

Lại nói về đám cưới của mụ phù thuỷ và chàng hiệp sĩ. Tưởng chừng như không có gì có thể khiến Arthur hối hận và đau khổ hơn nữa. Tuy nhiên chàng hiệp sĩ của chúng ta vẫn cư xử hết sức chừng mực và lịch sự. Mụ phù thuỷ thì trái lại, trong tiệc cưới, mụ ta làm nháo nhào mọi thứ lên. Thỉnh thoảng mụ lại lấy cái tay bẩn thỉu của mụ nhón cái này một chút, bốc cái kia một tý. Thật chẳng ra làm sao cả. Mọi người thì hết sức khó chịu.

Đêm tân hôn, Garwain thu hết can đảm bước vào động phòng hoa chúc. Nhưng, gì thế này? Trên giường không phải là mụ phù thuỷ già nua xấu xí mà là một cô gái vô cùng xinh đẹp đợi chàng tự bao giờ.

Nhận thấy sự ngạc nhiên trên nét mặt chàng hiệp sĩ, cô gái từ tốn giải thích là vì chàng rất tốt với cô lúc cô là phù thuỷ, nên để thưởng cho chàng hiệp sĩ, cô sẽ trở thành một người xinh đẹp dễ mến đối với chàng trong một nửa thời gian của 24 giờ một ngày. Vấn đề là chàng phải lựa chọn hình ảnh đẹp của nàng vào ban ngày hay ban đêm.

Chao ôi sao mà khó thế? Garwain bắt đầu cân nhắc: Ban ngày nếu nàng là một cô gái xinh đẹp thì ta có thể tự hào cùng nàng đi khắp nơi, nhưng ban đêm làm sao mà ta chịu cho nổi? Hay là ngược lại nhỉ, ta đâu cần sỹ diện với bạn bè cơ chứ, cứ để nàng ta xấu xí trước mặt mọi người đi, còn khi màn đêm buông xuống, ta sẽ được tận hưởng những giây phút chồng vợ với thiên thần này.

Garwain đã trả lời “Nàng hãy tự quyết định lấy số phận của mình. Nàng muốn đẹp hay xấu vào lúc nào cũng được”.

Tất nhiên câu trả lời này đã làm cho mụ phù thuỷ đội lốt cô nàng xinh đẹp kia hài lòng và nàng ta nói rằng nàng sẽ hóa thân thành một cô nương xinh đẹp suốt đời. Đó là phần thưởng cho người biết tôn trọng ý kiến của phụ nữ.

**********************************************

Từ câu chuyện kể trên, ta có thể kết luận :

"Vợ đẹp hay xấu điều đó không quan trọng, từ sâu bên trong cô ta vẫn là một mụ phù thuỷ".

Cảm ơn GS Trường đã gửi

Kindle 3G

2011-01-20T13:18:00.001+09:00

2011.1.13-2011.1.18

Kim Jong Il in Kyoto

2011-01-09T23:07:00.004+09:00

Sau 4 năm, cậu bạn tên Yu xuống Kyoto thăm gia đình mình. Chiều đi uống cafe cùng với hắn gặp cô Kim trên đường Hachijo. Ảnh do Yu dùng máy của mình chụp, do không quen máy nên không được rõ lắm.

Mình hỏi Yu (người Nhật):

- Sao cô Kim lại treo ảnh ở đây?

Yu trả lời:

- Đây là ảnh của thành viên cánh hữu tại Nhật treo, à có thêm mấy lời bình trên ảnh.....:D
- Nhẽ sắp sinh nhật cô cổ - nghĩ bụng

Đường Hachijo

Cận cảnh cô Kim

Nhật Bản có phải là đất nước đáng vứt đi không?

2011-01-08T15:28:00.001+09:00

Tối qua trong lúc chờ nồi canh sôi buồn quá chả biết làm gì vớ tờ báo tay nào đó trong kí túc đem lót nồi đọc tình cờ đọc được bài báo khá thú vị. Bài báo có tựa đề khá …sốc “ Nhật Bản có phải là đất nước đáng vứt đi không?”(Mình đoán các bác Nhật khi đọc báo Việt với những “headline” như 9X khoe hàng, ca sĩ X lộ ảnh nóng, cụ già 80 làm tình nơi công cộng…trên báo Việt chắc cũng sốc như mình đọc cái tiêu đề này.hehe).

Bài báo này là câu trả lời của nhà báo Nakamura Hideaki, phó tổng biên tập báo Mainichi trả lời câu hỏi của các cháu học sinh tiểu học gửi đến tòa soạn.

Mời các bạn cùng đọc để xem xem bác nhà báo cáo già này động viên các cháu học sinh tiểu học thế nào.

Nhật Bản có phải là đất nước đáng vứt đi không?

Bạn đã bao giờ nghe thấy ai đó nói rằng Nhật Bản từ giờ sẽ ngày một xấu hơn chưa? Đấy là câu chuyện về những vấn đề như dân số suy giảm, tiềm lực kinh tế bị dồn ép bởi Trung Quốc, những tội ác kinh hoàng gia tăng…Thật đáng lo phải không nào? Liệu nước Nhật có thực sự là nước đáng vứt đi không?

“Cool Japan”

Thật là đường đột nhưng xin được hỏi các bạn có yêu mến nước Nhật hay không? Tôi nghe nói mọi người trên thế giới rất yêu mến nước Nhật đó.

Đài BBC của nước Anh vào tháng 4 năm 2010 có công bố kết quả “Điều tra về mức độ cảm tình” đối với các nước trên thế giới. Đây là cuộc điều tra bằng bảng hỏi dành cho khoảng 3 vạn người ở 33 quốc gia khác nhau trên thế giới.

Có 53% số người được hỏi trả lời rằng có ấn tượng tốt với Nhật Bản và Nhật Bản là nước thứ hai sau Đức dẫn đầu trong danh sách các nước được yêu thích nhất trên thế giới. Những người yêu mến Nhật Bản phần nhiều tập trung ở các nước Indonesia, Kenia, Philippines. Phim hoạt hình, thời trang, ẩm thực được họ gọi là “cool Japan” và những thứ này được yêu mến trên cả mức chúng ta thường nghĩ. Sách của Murakami Haruki cũng được dịch ra khắp thế giới và ông có vô vàn người hâm mộ cuồng nhiệt.

Người Nhật giỏi khoa học và công nghiệp chế tạo được đánh giá cao

Số người Nhật nhận giải Nobel trong ba lĩnh vực khoa học tự nhiên: Vật lí, Hóa học, Sinh lí tính cả những người nhận giải năm ngoái như Suzuki Akira, Negishi Eiichi là 14 người và Nhật đứng thứ 7 trên thế giới về số người nhận giải. Vệ tinh thám sát “Hayabusa” đã lên tới hành tinh xa hơn cả mặt trăng và mang về mặt đất an toàn thứ vật chất không hề có trên trái đất, chứng minh rõ sự ưu việt của khoa học kĩ thuật Nhật Bản.

Công nghiệp chế tạo của Nhât Bản cũng nhận được sự đánh giá cao. Nếu hỏi người Mĩ “ Anh tin tưởng nhất vào loại xe hơi nào?” thì câu trả lời sẽ là Toyota hay Honda. Gần đây khách du lịch đến từ Trung Quốc tăng lên và họ mua, mang về Trung Quốc môt lượng lớn nồi cơm điện, mĩ phẩm sản xuất tại Nhật Bản. Đó là bởi vì chất lượng của sản phẩm rất tốt.

Và điều chúng ta tự hào hơn hết với thế giới là an toàn phải không nào?

Các bạn có biết “Bảng xếp hạng hòa bình trên thế giới” do Viện nghiên cứu kinh tế hòa bình của nước Anh công bố không? Viện nghiên cứu này đã điều tra và xếp hạng 150 nước dựa trên số vụ án giết người, số vụ án xảy ra, việc có được súng đạn trong tay là dễ hay khó, chính phủ chi bao nhiêu tiền cho quân đội, chính trị có ổn định hay không…Năm 2010 Nhật Bản xếp thứ 3 sau New Zealand và Iceland. Nhật Bản đã vượt qua vị trí thứ 7 giành được ở năm trước đó.

Người Nhật quá thận trọng và sâu sắc

Vậy thì tại sao lại có nhiều người nói những điều tối tăm như trên?

Người Nhật thường suy nghĩ thận trọng và sâu sắc về tương lai và mang trong mình tính cách “lo lắng trước rồi mới hành động”. Người Nhật luôn có xu hướng tìm kiếm sự toàn bích. Đó không có gì là xấu. Nhưng khi nói “hỏng! vứt đi rồi” thì cũng giống như trong học tập hay chơi thể thao, nó sẽ làm cho đất nước mất đi sự khỏe mạnh.

Nhật Bản là đất nước hòa bình nơi những con người trung thực đang sinh sống. Các bạn có sẵn sàng cùng xây dựng xây đất nước tươi đẹp hơn khiến cho mọi người trên thế giới phải ghen tị không nào? Để làm được điều đó thì người lớn sẽ cố gắng vì thế các bạn hãy nhiệt tâm ủng hộ.

Và khi có người lớn nào đó chỉ biết nói: “Nước Nhật ngày xưa thật tuyệt vời”, “ Nước Nhật bây giờ hỏng mất rồi” các bạn hãy nói thật to: “ Xây dựng đất nước tốt đẹp vì chúng tôi chẳng phải là trách nhiệm của người lớn hay sao?”.

Bản dịch từ Mainichi của GS Ro bin sơn bạn Archivu

Three New Year Holi Days

2011-01-02T17:17:00.001+09:00

2010.12.31

2011.1.1

2011.1.2

Kyoto 2011.1.2

Happy New Year Brothers

2010-12-27T22:52:00.000+09:00

Brotherhood - Unforgettable Moment in Kyoto

Near my house

2010-12-08T12:04:00.004+09:00

2mins walk from my house - Katsura, Kyoto. 11/2010

Nothing Else Matters

2010-12-06T15:18:00.001+09:00

Thu nhập quốc gia

2010-11-17T12:54:00.001+09:00

"Có người ví von rằng tài nguyên thiên nhiên của một quốc gia như của cải của ông cha trong một gia đình để lại cho con cháu, nhưng vì ông cha cất rất kỹ nên chúng ta phải mời người ngoài vào để lấy hộ số của cải đấy ra và phải chia cho người ta một phần của cải. Toàn bộ số của cải lấy được đó sau khi trừ đi một phần nhỏ chi trả cho việc mua các dụng cụ cắt khóa chẳng hạn, gia đình đó có thể đi khoe với hàng xóm, nhưng thực chất cái mà gia đình đó được hưởng chỉ là một phần trong số tài sản của mình."

Xem bài gốc tại đây

Vụ kiện của Facebook

2010-10-16T02:07:00.014+09:00

Chúng ta vẫn cập nhật thông tin trên Facebook hàng ngày. Ngưỡng mộ Mark Zuckerberg, chủ sở hữu, không phủ nhận tài năng của thanh niên này, nhưng để có được một mạng xã hội thành công như hiện tại đã có một sự tranh chấp phức tạp trước đó. Bài dịch dưới đây sẽ cho chúng ta hiểu rõ hơn về Mark và Facebook.

Những tình tiết thú vị chung quanh sự ra đời mạng xã hội nổi tiếng Facebook do tờ Silicon Alley Insider tiết lộ sau cuộc điều tra kéo dài hai năm trời.

Trong kinh doanh, tranh chấp về quyền sở hữu ý tưởng kinh doanh xảy ra thường xuyên nhưng với một mạng xã hội lớn như Facebook, có đến 400 triệu người sử dụng thường xuyên, được định giá cỡ 5-10 tỷ đô-la Mỹ thì ý tưởng khai sinh Facebook ắt có giá hàng chục triệu đô-la.

Chính thức mà nói, Facebook do cậu sinh viên năm hai trường đại học Harvard tên Mark Zuckerberg, lúc đó mới 19 tuổi thành lập vào ngày 4-2-2004. Chỉ một tuần sau đó, ba sinh viên Harvard khác cáo buộc Mark ăn cắp ý tưởng của họ. Việc cáo buộc bùng nổ thành một vụ kiện um xùm, kéo dài trong mấy năm liền. Đến năm 2008, hai bên thỏa thuận dàn xếp ngoài tòa án, ba sinh viên Harvard nhận một khoản tiền đền bù lên đến 65 triệu đô-la mặc dù Mark khẳng định anh không ăn cắp ý tưởng của ai cả. Đây là câu chuyện vào những ngày đầu tiên đó, theo tường thuật của Silicon Alley Insider .

Để tôi làm thử xem sao

Mùa thu năm 2003, hai anh em Cameron Winklevoss, Tyler Winklevoss cùng người bạn tên Divya Narendra, tất cả đang là sinh viên năm cuối đại học Harvard đang cần tìm một lập trình viên chuyên thiết kế trang web để biến một ý tưởng của họ thành hiện thực. Đó là ý tưởng của Divya nảy sinh vào năm 2002: làm một mạng xã hội cho sinh viên và cựu sinh viên Harvard, dự tính đặt tên là HarvardConnections.com.

Trước đó họ đã nhờ một sinh viên Harvard khác nhưng anh này từ chối và giới thiệu Mark Zuckerberg, một sinh viên năm hai nhưng đã khá nổi tiếng vì đã xây dựng trang web Facemask. Facemask từng đẩy Mark vào chỗ gặp phiền toái vì trang web này chuyên lấy hình ảnh của sinh viên Harvard từ website chính thức của nhà trường rồi xếp từng cặp ảnh với nhau. Người xem có thể bình chọn ảnh của người nào là hấp dẫn hơn, rồi tổng hợp thành danh sách sinh viên Harvard theo mức độ hấp dẫn theo đánh giá của bạn bè. Facemask ngay lập tức trở thành một hiện tượng trong giới sinh viên, sau hai tuần có đến 22.000 lượt bình chọn. Trong lúc đó nhiều sinh viên Harvard khác nổi giận, lôi Mark ra trước hội đồng kỷ luật của sinh viên vì tội vi phạm an ninh mạng, vi phạm bản quyền, vi phạm tính riêng tư của cá nhân.

Lúc được giới thiệu làm ăn với ba người định khai sinh HarvardConnections, Mark đồng ý hẹn gặp. Tối ngày 30-11-2003, bốn người hẹn nhau tại một nhà ăn trong khuôn viên trường; Cameron, Tyler và Divya lần lượt trình bày ý tưởng của mình – xây dựng trang web HarvardConnections, lúc đầu giới hạn cho những ai có địa chỉ email harvard.edu tham gia và sau đó mở rộng ra các trường đại học ở Mỹ. Mark tỏ vẻ thích thú với ý tưởng này.

Ngay tối hôm đó, Mark gởi email cho ba người, nói rằng đã đọc những tài liệu ba người vừa gởi và vì cấu trúc trang web không phức tạp lắm nên hứa sẽ bàn tiếp sau khi phác thảo xong hình hài trang web ngay tối mai. Ngày hôm sau, Mark gởi thư tiếp cho nhóm HarvardConnections, cho biết đã soạn xong hai trang đầu, phần đăng ký làm thành viên, đang sửa lỗi và sẽ thông báo tiếp khi trang web hoạt động hoàn chỉnh.

Ngược lại với hai thư ban đầu này, chỉ mấy ngày sau đó, thư của Mark chuyển giọng, không còn sự hào hứng thực hiện ngay ý tưởng đã bàn mà tìm mọi lý do trì hoãn, như bận học, bận làm bài tập. Mọi nỗ lực liên lạc của nhóm với Mark không thành công và cuối cùng đến ngày 8-1-2004, Mark gởi thư cáo lỗi với các lý do bận rộn như từng viết và nói thêm là trang web chưa có đủ chức năng cần thiết để hấp dẫn người dùng.

Nghiên cứu các thư từ email trao đổi trong thời gian này, tờ Silicon Alley Insider kết luận đồng ý với cáo buộc của nhóm HarvardConnections là Mark Zuckerberg tìm cách trì hoãn việc phát triển mạng HarvardConnections để anh ta tự mình xây dựng một mạng tương tự và tung ra trước nhằm cạnh tranh. Tờ báo này cho biết các email nói trên thì đã được công khai từ lâu sau vụ kiện; kết luận của họ còn dựa vào những trao đổi tin nhắn (chat) giữa Mark với bạn bè người thân trong giai đoạn này. Như trao đổi giữa Mark và bạn đồng lớp, người sau này trở thành đồng sáng lập Facebook - Eduardo Saverin vào ngày 7-12-2003.

Họ chọn nhầm người – haha

Cựu tổng giám đốc PayPal thường được cho là nhà đầu tư đầu tiên bỏ tiền vào Facebook với khoản tiền 500.000 đô-la vào tháng 9-2004 nhưng thật ra người tài trợ cho Mark ngay từ đầu là Eduardo. Đây là một sinh viên giàu có hay ít nhất bề ngoài của anh ta cho mọi người cảm giác như thế. Eduardo đồng ý bỏ ra 15.000 đô-la để đổi lại 30% cổ phần trong công ty Facebook sẽ thành lập. Và những ngày đầu khởi nghiệp đó, hai bên trao đổi tin nhắn thường xuyên. Mark kể cho Eduardo chuyện ba người trong nhóm HarvardConnections mời tham gia như thế nào, xong rồi viết: “Nhưng họ đã chọn sai, haha. Họ chọn chính tớ để làm dự án này. Cho nên tớ sẽ trì hoãn để mạng này không thể làm xong cho đến khi cái dự án facebook ra đời”.

Như thế, tờ Silicon Alley Insider kết luận, trong vòng một tuần sau khi gặp nhóm HarvardConnections, Mark đã có ý tưởng tự mình phát triển một mạng xã hội tương tự và cũng đã đề ra kế hoạch ngăn cản đối thủ: trì hoãn việc lập trình dù được thuê thực hiện.

Một vài tuần sau đó, Mark lại họp với bộ ba Cameron, Tyler và Divya nhưng không phải ở nhà ăn mà là khu nội trú của Mark. Phòng của Mark có hành lang hẹp nối với các phòng khác. Khi Cameron và Tyler ngồi xuống trong phòng của Mark, Cameron thoáng thấy ngoài hành lang một tấm bảng trắng có ghi dòng chữ Harvard Connection, loại bảng mà nhà lập trình thường dùng để vẽ sơ đồ ý tưởng trang web. Nhưng khi Cameron đứng lên bước ra để nhìn cho rõ thì Mark yêu cầu Cameron không được vào hành lang.

Mark cũng thường xuyên trao đổi tin nhắn với một người bạn khác tên Adam D'Angelo. Cả hai học trường nội trú Phillips Exeter Academy và trong thời gian này, hai người hợp tác viết phần mềm nghe nhạc MP3 Synapse, có khả năng học sở thích của người dùng và đưa ra gợi ý thông minh. Tốt nghiệp trung học, Mark vào Harvard còn Adam vào trường Cal Tech nhưng hai người duy trì liên lạc thường xuyên. Sau này Adam vào làm Kỹ sư trưởng cho Facebook. Đọc những trao đổi qua chat giữa hai người, Silicon Alley Insider một lần nữa kết luận Mark song song làm hai dự án, Facebook của riêng mình và cố ý trì hoãn HarvardConnections để tiêu diệt đối thủ tiềm năng. Mặc dù Adam khuyên Mark nên từ chối thẳng nhóm HarvardConnections, Mark cho rằng nhóm này rất có tiềm năng, cả về lập trình và tài chính hỗ trợ nên ngại nếu cả hai ra đời cùng lúc thì tất cả đều thất bại.

Tớ sẽ chơi họ

Ngày 14-1-2004, Mark lại họp với nhóm HarvardConnections, có vẻ như lần gặp nhau cuối cùng. Lúc này Mark chưa làm xong Facebook nhưng đang nỗ lực hết sức, lấy tiền từ Eduardo để thuê máy chủ, đăng ký tên miền thefacebook.com… Vấn đề còn lại là có nên nói thẳng cho ba người kia chưa hay vẫn lần lữa chờ cho xong mạng Facebook. Mark đã nỏi ý kiến của một người bạn – bạn khuyên “không nên làm điều xấu cho ai cả”. Mark vẫn khẳng định: “Tớ sẽ chơi họ”. Lần gặp ngày 14-1, Mark vẫn chưa từ chối hẳn dự án HarvardConnections trong khi nhấn mạnh anh không có thời gian làm ngay. Mark cũng không tiết lộ gì về Facebook.

Ngày 4-2-2004, Mark công khai dự án Facebook, lúc đó có địa chỉ thefacebook.com; ngày 10-2-2004, Cameron gởi thư cho Mark, cáo buộc anh vi phạm hợp đồng và ăn cắp ý tưởng. Cuối tháng 5-2004, sau khi làm việc với hai nhà lập trình mới, nhóm HarvardConnections cũng cho ra đời mạng ConnectU, kết nối 15 trường với nhau nhưng không đạt được bất kỳ thành công nào.

Thực tế

Thực tế thì sau khi Mark khai sinh Facebook, mạng xã hội này đã nhanh chóng trở thành một hiện tượng trong giới sinh viên. Hè năm 2004, Mark bỏ học, chuyển sang California để điều hành Facebook toàn thời gian. Đến tháng 8-2005, mạng xã hội chính thức chuyển địa chỉ từ thefacebook.com sang facebook.com sau khi mua lại địa chỉ này với giá 200.000 đô-la. Mọi chuyện sau đó về sự phát triển kỳ diệu của Facebook thì ai cũng đã biết. Tháng 10-2007, Microsoft cho biết họ đã mua 1,6% cổ phần Facebook với giá 240 triệu đô-la, tức tính ra tổng giá trị của Facebook là chừng 15 tỷ đô-la Mỹ. Cho đến nay Mark vẫn chưa bán Facebook cho ai và cũng chưa chịu đưa Facebook niêm yết trên thị trường chứng khoán. Thông tin mới nhất cho rằng doanh thu hàng năm của Facebook có thể lên đến 1 tỷ đô-la nhờ quảng cáo.

Về vụ kiện tụng chung quanh những ngày đầu ra đời Facebook, tờ Silicon Alley Insider cho rằng không có bằng chứng giấy trắng mực đen nào về hợp đồng hợp tác giữa Mark Zuckerberg và nhóm HarvardConnections. Những ràng buộc nếu có cũng chỉ ở dạng email hay chat mà tòa án từng kết luận chỉ là “tán gẫu trong khu nội trú”. Cùng lúc với việc tiếp cận ý tưởng của nhóm HarvardConnections, Mark cũng đã thai nghén ý tưởng cho mạng xã hội Facebook, dù hướng đến cùng một đối tượng nhưng cách triển khai có nhiều khác biệt. Tuy nhiên, Mark đã cố ý trì hoãn việc thực hiện mạng HarvardConnections với ý đồ cạnh tranh. Vì thế Silicon Alley Insider kết luận khoản tiền bồi thường 65 triệu đô-la mà Facebook trả cho ba người Cameron, Tyler và Divya là xứng đáng, thậm chí còn quá hào phóng vì thời gian diễn ra tranh cãi này chỉ kéo dài trong khoảng 2 tháng trong khi Mark đã mất đến 6 năm mới xây dựng Facebook được như ngày nay.

Tuy vậy, Silicon Alley Insider cũng chê trách Mark đã sử dụng những chiêu thức không hay ho gì khi sử dụng thông tin truy cập Facebook để xâm nhập tài khoản của các phóng viên tờ báo sinh viên của trường Harvard khi họ đang điều tra vụ kiện nói trên. Nhưng đây là một câu chuyện khác, sẽ được lược thuật ở một dịp khác.

Nguồn dịch từ blog Nguyenvanphu

Sách

2010-10-13T11:16:00.000+09:00

The Wealth of Nations (Adam Smith)
to be updated...

Tống biệt hành

2010-10-11T20:46:00.007+09:00

Hội ngộ rồi chia ly. Mình với Namazu có nhiều kỷ niệm đáng nhớ, chủ yếu toàn chuyện vui. Đã từng chia tay Namazu không dưới hai lần chỉ trong vòng 1 năm. Tuy nhiên lần này có lẽ rất đáng nhớ. Một bước ngoặt trong cuộc đời, lật trang hoàn toàn mới. Chúc Namazu tiếp tục làm mưa làm gió tại ETH Zurich.

Tháng 10 mùa thu
Lá vàng ngập lối
Anh đi bước vội
Qua cuộc đời em (何？)
Và ....
Em có hỏi anh bao giờ trở lại
Tủm tỉm cười đừng có đợi nghe em
Quẳng tình anh vào quá khứ dịu êm
Trắng những đêm em bên anh phờ phặc (phạc)*
Em giật mình mắt nhìn anh ngơ ngác
Bước đông về tiễn gót bước anh đi....

Thôi chào anh, anh đi đi..
Ha ha!

Kyoto 2010.10.11

Update 2010.10.13
Đường anh đi
Momizi che khuất lối
Có một người
Tựa gối nhớ Nam huynh

(Hoàng, Shiga- thu 2010)

Namazu "đáp lễ"
Hoàng Cầm đỉnh mỗi từ “Đôi”**
Diện bầu đỉnh nhứt từ “Thôi” vời “Phờ”***.

**Bài thơ “Cây bài tam cúc” của Hoàng Cầm, đoạn cuối có từ “Đôi” nghe xong phát khóc.

***Bài thơ “Tống biệt hành” của Diện Bầu, đoạn cuối cũng có thừ “Thôi”, đoạn giữa có từ “Phờ”, nghe xong mà thấy Gớm.

@Em Hằng
Em thì đã có chàng thơ
Yêu em phải biết, tôn thờ như Vương
Anh hùng cũng phải cúi nhường
Tuấn kia nào dám coi thưỡng nữ nhi.
Quá đá là bị song phi
Trời cao kị* dám làm gì em đây???

@Hoàng
Đường anh đi
Sao bằng đường chú đi
Gần kabuki chồ
Em út vây lấy lắm bồ sướng hơn.

Nobel Kinh tế 2010

2010-10-11T19:29:00.007+09:00

Trước đây không quan tâm lắm đến ai đoạt giải Nobel kinh tế. Người đầu tiên có lẽ là Paul Krugman khi ông này được giải Nobel kinh tế đúng lúc mình chuyển sang làm nghiên cứu về kinh tế.

Giải năm nay được trao cho ba người Peter A. Diamond, Dale T. Mortensen (đều của Mỹ) và Christopher A. Pissarides (Anh/Mỹ) "for their analysis of markets with search frictions". Hi vọng sẽ có 1 entry về labor market with seach frictions.

Hà Nội - Tình Yêu - Tháng 10*

2010-10-07T00:16:00.007+09:00

Hàng năm mỗi khi đến tháng Mười tôi luôn có cảm giác nhớ nhung, bâng khuâng, hồi hộp, háo hức. Các bạn đừng vội nghĩ oan rằng tôi mắc bệnh "Hứng theo mùa" như nhiều bạn trẻ. Có phải bởi tháng Mười về mang theo những "hiu hiu gió lạnh" cùng mùi thơm hoa sữa nồng nàn. Đó là mùa thu Hà Nội. Nó như là men say len lỏi vào ký ức mỗi người mà cho dù có ở đâu nhưng đã trót yêu Hà Nội hay đã từng sống tại

Hà Nội đều phải nao lòng, nhớ nhung. "Mỗi khi lòng xác xơ, tôi vội vã trở về"... Hay những buổi chiều làm nghệ sỹ lang thang hoài trên phố để rồi về nhà chẳng nhớ nổi một con đường. Không phải! Tôi chưa từng như vậy cho đến khi gặp được em, và trót yêu con gái Hà Nội. Người đã mang lại cho tôi một "Tình yêu Hà Nội".

Đã lâu lắm rồi tôi chưa một lần được thưởng thức hơi thở mùa thu. Có chăng, cũng giống như nhiều người bạn của tôi, chỉ "vội vã trở về" để rồi lại "vội vã ra đi", điều đó đúng với tôi, nhất là những năm gần đây. Nỗi nhớ Hà Nội không chỉ bởi nét đẹp dịu dàng của mùa thu, những chiều sương phủ mờ bóng mặt hồ. Của những con phố nhỏ tĩnh lặng sâu thẳm "im lặng đến tê người" trong đêm "nồng nàn hoa sữa". Của cái cảm giác giao mùa, không thật lạnh lẽo và cũng không mát mẻ, nó se se lạnh khiến cho người ta có cảm giác lâng lâng không thể nào quên. Tôi nhớ Hà Nội vì nơi đó có những người thân thương nhất, có em.

Và....nhớ em!

Không ồn ào nhưng hiện đại, không náo nhiệt nhưng sâu sắc. Đảm đang, dịu dàng đặc trưng kiểu Hà Nội. Đó là tình yêu Hà Nội của tôi. Sự quan tâm chăm sóc gia đình.Dù cũng bận như tôi nhưng em lúc nào cũng dành thời gian nhiều nhất để chăm lo chu đáo cho cả nhà. Có lẽ đó là vẻ đẹp mà tôi yêu nhất ở người con gái Hà Nội.

Kyoto 2010.10.06 - Kỷ niệm 5 năm ngày cưới.

*) 06/10 - Ngày cưới

15/10 - Sinh nhật 3 người trong gia đình

Bài này tiếp tục được luộc lại bài mình viết cách đây 4 năm khi đang còn ở Bangkok
---------------------

Geisha

2010-10-05T17:11:00.001+09:00

A 19 years old maiko puts on make-up in Kyoto.
Bộ mặt của một maiko sau khi được trở thành geisha tập sự. Nghe đồn trong năm đầu làm maiko, các em này không được tô son lên môi trên.
(Mainichi)

Michael Grimm

2010-09-17T17:02:00.004+09:00

Winner of America's Got Talent 2010!! - Michael Grimm

Yes he's Kan

2010-09-14T22:40:00.001+09:00

Hình nộm của cựu TT Hatoyama, cựu TTK đảng dân chủ Nhật Bản Ozawa và TT mới đắc Naoto Kan. Naoto Kan đã có chiến thắng hoành tráng (721/491 điểm) trước đối thủ nặng ký Ozawa, chống lưng của cựu TT Hatoyama.

Đường sắt cao tốc (1)

2010-09-13T12:41:00.008+09:00

Ảnh: http://www.whitehouse.gov

Trung Quốc đã qua mặt Nhật trở thành nền kinh tế thứ 2 trên thế giới sau Mỹ. Không thể phủ nhận sức mạnh của kinh tế cũng như về phát triển công nghệ cao của Trung Quốc, nhất là về công nghệ đường sắt cao tốc (highspeed-railway). Có lẽ vì vậy mà trong chuyến đi 7 nước (TQ, NB, Korea, ....
) nhằm thăm dò thị trường của cựu siêu sao Hollywood hiện là Thống đốc bang California - Arnold hiện có mặt tại TQ đang kêu gọi các nhà đấu tư TQ giúp đỡ trong việc xây dựng hệ thống đường sắt cao tốc cho bang của ông. Arnold đã ngồi thử tầu cao tốc từ Thượng hải tới Nam Kinh.

Các chuyên gia trong ngành đều cho rằng sự giàu có (về tiền mặt) (2) của TQ, kêu gọi đầu tư đường sắt cao tốc công nghệ cao của TQ sẽ là một lợi thế hơn cả cho khách hàng trong tình hình khủng hoảng hiện nay của các ngân hàng đối với một lĩnh vực đòi hỏi vốn đầu tư rất cao này. Các đối thủ của TQ như Châu Âu, Nhật Bản hay Hàn Quốc đều gặp khó khăn khi cạnh tranh với họ.

Mỹ là nước đi đầu về vận tải đường sắt nhưng hầu như không có chuyên gia đối với đường sắt cao tốc. Do đó phải nhập khẩu công nghệ này cho 13 dự án đường sắt cao tốc vùng (3). TQ hiện là nước có hệ thống đường sắt cao tốc dài nhất thế giới với 6.920km và sẽ tăng đến 16.000km vào năm 2020 và TQ đang hướng việc xuất khẩu ồ ạt sang các nước khác. Nhẽ VN mình cũng sẽ nằm trong số đó.

Nhật Bản là quốc gia tiên phong trong công nghệ đường sắt cao tốc (1964) với những tính năng vượt trội về tính hiệu quả và độ an toàn nhưng lại yếu thế hơn về thiết kế so với TQ và Korea trên thị trường Mỹ màu mỡ.

Hiện Mỹ chưa khẳng định sẽ nhập của nước nào, và cũng khẳng định họ sẽ không bê nguyên mô hình nước ngoài vào và hi vọng vận hành một cách hoàn hảo. Đào tạo đội ngũ kỹ sư và công nhân để đủ khả năng làm chủ công nghệ, tự vận hành đường sắt cao tốc đang được Mỹ đẩy mạnh trước khi quyết định lựa chọn hệ thống nào phù hợp cho điều kiện địa phương nơi thực hiện các dự án.

Đây có lẽ cũng là một bài học để policy-makers VN tham khảo từ cường quốc kinh tế số 1 thế giới.

(1) - Todayonline

(2) - TQ hiện giữ lượng lớn Government Bonds của Mỹ và Nhật.

(3) - http://www.whitehouse.gov/blog/09/04/16/a-vision-for-high-speed-rail/

Việt Nam à?

2010-09-11T14:10:00.004+09:00

Lời của người ra đi, nhẽ cũng cần phải suy nghĩ?

"...Không khí đô thị tràn đầy sức sống của thanh niên Việt Nam cùng với sự ồn ào và hỗn độn của họ là những yếu tố làm cho Việt Nam hấp dẫn lạ thường. Về con người Việt Nam, có vẻ như họ luôn có cái nhìn lạc quan về phía trước và tôi cảm nhận được sinh lực mạnh mẽ toát lên từ phong cách sống của họ.
Như tôi đã từng nói điều này với giới trẻ, tôi muốn giới trẻ Việt Nam phải chú ý giữ gìn vệ sinh sạch sẽ hơn, có tinh thần kỷ luật hơn và có tính tuân thủ hơn. Nếu tôi trả lời câu hỏi này một cách quá thẳng thắn, là một nhà ngoại giao, tôi có nguy cơ bị “không được chấp thuận” và có lẽ tự dấn mình vào nguy cơ bị trục xuất. Tuy vậy, trong trường hợp của tôi, nếu tôi bị yêu cầu trục xuất thì tôi cũng không sao bởi vì tôi sẽ đi về trong vòng vài ngày nữa..."

- Sakaba

Dân số và kinh tế Nhật Bản

2010-09-09T14:52:00.013+09:00

Một điều khá ngạc nhiên khi nói về sự giảm sút tương đối của Nhật Bản kể từ đầu những năm 90s mà nguyên nhân không phải bởi nền kinh tế của nó mà do vấn đề dân số.

Một nguồn dữ liệu tin cậy: Total Economy Database (TED) cho thấy kể từ năm 1992 đến 2007 (đêm trước của khủng hoảng), GDP trên đầu người của Nhật Bản đã giảm từ 88% so với Mỹ xuống còn 76%. Nhưng hai phần ba của sự giảm sụt đó có thể được lý giải bởi sự già đi của dân số Nhật Bản. Theo báo cáo của OECD, trong năm 1992 số người ở độ tuổi lao động chiếm gần 70% tổng dân số, khi con số đó của Mỹ là 65.5%. Đến 2007, tỷ lệ này của Nhật giảm xuống còn 64% trong khi Mỹ tăng đến 67%.

source:www.dallasfed.org

Tuy nhiên toàn bộ câu chuyện không phải bởi thực trạng dân số; kinh tế Nhật Bản đã ở trong tình trạng trì trệ; giảm phát tăng; thị trường lao động nghèo nàn không đủ cung (dù khó khăn đó có xu hướng thể hiện trong việc tăng nhanh tỷ lệ freeters* hơn là tỷ lệ thất nghiệp cao). Khi nhìn vào sự sụt giảm của tỷ lệ GDP của Nhật trong nền kinh tế thế giới và thậm chí sự suy giảm tương đối của GDP trên đầu người, nguyên nhân lớn nhất chính là sự giảm sút của lực lượng trong độ tuổi lao động của Nhật Bản.

P.Krugman, hiện đang ở Nhật

*) Freeter: Theo cách gọi của người Nhật là "フリーター furītā", chỉ những người ở độ tuổi 15-34 làm việc bán thời gian hoặc thất nghiệp không bao gồm sinh viên và nội trợ. Những người này không có được việc làm ngay sau khi tốt nghiệp, sống cùng bố mẹ do công việc arubaito của họ không đủ để bắt đầu ra ở riêng.

Nhật Bản sự mập mờ, và bản thân tôi

2010-08-12T17:43:00.005+09:00

Bài phát biểu tại lễ nhận giải nobel năm 2004 của Oe Kenzaburo - khá dài

Trong thời gian diễn ra cuộc chiến tranh Thế giới tàn khốc lần thứnhất, tôi còn là một cậu bé sống ở một thung lũng xa xôi vây quanh bởinhững khu rừng trên hòn đảo Shikoku thuộc quần đảo Nhật Bản, cách xanơi đây hàng ngàn dặm. Ngày đó có hai quyển sách mà tôi hết sức say mê:đó là:
Những cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn và Những cuộc phiêu lưu kỳ thú của Nils.Rồi sau đó thế giới bị vây bọc bởi những làn sóng hoảng sợ. Bằng việcđọc câu chuyện về Huckleberry, tôi cảm thấy tôi có thể lý giải việcmình đi vào rừng vào ban đêm và ngủ giữa đám cây rừng với cảm giác antoàn mà tôi không thể nào có nổi khi ở trong nhà. Nhân vật chính trongtác phẩm Những cuộc phiêu lưu kỳ thú của Nils biến hình thànhmột sinh vật nhỏ, hiểu được tiếng nói của loài chim và đi phiêu lưu mạohiểm. Từ câu chuyện đó tôi đã tìm được rất nhiều niềm vui sướng.

Thứnhất, là một cậu bé sống tại chốn rừng sâu xa xôi của đảo Shikoku nhưtổ tiên của tôi vốn sống từ bao đời nay, tôi đã khám phá ra rằng thếgiới này và lối sống này thật sự cho ta tự do. Thứ hai, tôi đồng cảm vàtự coi mình cũng giống như cậu bé Nils kia, một cậu nhỏ hư nết, tronglúc đi khắp nơi trên nước Thụy Điển đã cùng chung sống và chiến đấu bảovệ loài ngỗng trời, rồi trở thành một chàng trai, vẫn nguyên vẹn ngâythơ song đầy tự tin và cũng rất khiêm tốn. Cuối cùng khi trở về nhà,Nils đã chuyện trò với cha mẹ. Tôi cho rằng niềm vui sướng lớn lao nhấtmà tôi có được từ câu chuyện xuất phát từ ngôn ngữ của nó, bởi tôi nhưđược thanh lọc và nâng cao lên khi tôi cùng nói với Nils những lời sau:

"Cha, Mẹ! Con lớn rồi. Con lại được làm người rồi!"

Đặc biệt tôi vô cùng thích thú câu "Con lại được làm người rồi". Khitôi lớn lên, tôi liên tiếp phải đối mặt với những khó khăn trong mọilĩnh vực của cuộc sống - trong gia đình, trong mối quan hệ với xã hộiNhật Bản và trong lối sống tự do của tôi ở thời kỳ nửa sau thế kỷ 20này. Tôi đã sống sót được nhờ tái hiện những đau khổ và khó khăn đódưới hình thức tiểu thuyết. Trong quá trình đó, tôi tự thấy mình nhắcđi nhắc lại, gần như là với những tiếng thở dài câu "Con lại được làmngười rồi". Tại đây, trong lúc này, có lẽ tự nói về mình như vậy thậtkhông được phù hợp lắm. Tuy vậy, hãy cho phép tôi nói rằng phong cáchviết của tôi về căn bản là khởi nguồn từ những vấn đề cá nhân và sau đógắn kết nó với xã hội, với cuộc đời và với thế giới này. Tôi hi vọngcác bạn sẽ tha thứ cho tôi nếu tôi nói thêm chút nữa về những vấn đềcủa cá nhân mình.

Gần nửa thế kỷ trước đây, khi sống trong chốn rừng sâu đó, tôi đọc Những cuộc phiêu lưu kỳ thú của Nilsvà dự cảm được hai điều. Một là có thể một ngày nào đó tôi sẽ hiểu đượctiếng của loài chim. Điều thứ hai là một ngày nào đó tôi sẽ có thể baycùng loài ngỗng trời yêu mến của mình, thích hơn cả là đến được xứScandinavia.

Sau khi lập gia đình, con trai đầu lòng của chúng tôi bị thiểu năng trítuệ. Chúng tôi đặt tên cháu là Hikari, tiếng Nhật có nghĩa là "ánhsáng". Hồi còn nhỏ cháu chỉ đáp lại những tiếng chiêm chiếp của loàichim và không có phản ứng gì với tiếng người. Mùa hè nọ, khi cháu lênsáu, cháu nghe thấy tiếng một cặp chim sẻ nước líu lo từ một khu hồ bênkia rừng, và cháu nói với giọng như là một người đọc lời bình cho đoạnghi tiếng chim: "Đó là tiếng chim sẻ nước". Đây là lần đầu tiên contrai tôi nói được. Và cũng kể từ đó tôi và vợ tôi bắt đầu có thể tròchuyện được với cháu.

Hikari hiện đang làm việc tại một trung tâm dạy nghề cho người khuyếttật, một cơ sở xây dựng dựa trên những ý tưởng chúng tôi học tập đượctừ Thuỵ Điển. Cháu cũng sáng tác nhạc. Chính loài chim đã khơi nguồncho những sáng tác nhạc của cháu. Thay cho tôi, Hikari đã biến thành sựthật điều dự cảm thứ nhất của tôi là một ngày nào đó tôi có thể hiểuđược tiếng chim. Tôi cũng phải nói rằng tôi cũng sẽ không thể sống đượcnếu không có vợ tôi, với sức mạnh và sự khôn ngoan vốn có của người phụnữ, cô ấy chính là hiện thân của nhân vật Akka, con chim đầu đàn dẫnđường cho Nils. Cùng với vợ tôi, tôi đã bay tới Stockholm và điều dựcảm thứ hai của tôi, vui sướng làm sao, cũng đã trở thành hiện thực.

Kawabata Yasunari, nhà văn Nhật Bản đầu tiên đứng trên diễn đàn này vớitư cách người đoạt giải Nobel Văn học, đã đọc bài phát biểu có tiêu đề"Nhật Bản, Cái Đẹp và Bản thân tôi". Tiêu đề đó thực đẹp và đồng thờirất mơ hồ. Tôi dùng từ "mơ hồ" (vague trong tiếng Anh) có nghĩa giống như từ aimainatrong tiếng Nhật. Tính từ này trong tiếng Nhật có vài cách dịch khácnhau sang tiếng Anh. Sự mơ hồ ấy được Kawabata chủ ý thể hiện trongchính tiêu đề bài phát biểu của mình. Nó có thể được hiểu là "Cái Tôi của nướcNhật Bản xinh đẹp". Sự mơ hồ của toàn bộ tiêu đề xuất phát từ hư từ"no" trong tiếng Nhật, (nghĩa đen là "của") nối giữa hai chữ "cái Tôi"và "nước Nhật Bản xinh đẹp".

Sự mơ hồ của tiêu đề khiến người ta có thể tự hiểu theo nhiều cách khácnhau. Nó có thể được hiểu là "Bản thân tôi với tư cách một phần củanước Nhật Bản xinh đẹp", trong đó hư từ "no" thể hiện quan hệ sở hữucách giữa danh từ đứng trước và danh từ đứng sau. Tiêu đề đó cũng cóthể được hiểu là "Nước Nhật xinh đẹp và Bản thân tôi", trong trường hợpnày hư từ "no" liên kết hai danh từ đồng vị, và thực tế các danh từ nàycũng được một trong những chuyên gia người Mĩ hàng đầu về văn hóa Nhậtdịch sang tiếng Anh theo cách đồng vị như vậy. Ông dịch "Nhật Bản, Cáiđẹp và Bản thân tôi". Có thể thấy đây quả là một cách xử lý bậc thầy vàkhông hề có chuyện "dịch là phản" (dịch làm sai lệch nghĩa) như ngườita vẫn e sợ.

Dưới tiêu đề đó, Kawabata nói về một dạng thức đặc thù của huyền họckhông chỉ tồn tại trong tư tưởng Nhật Bản mà còn là một tư tưởng phươngĐông rất phổ biến. Dùng chữ "đặc thù", tôi muốn nói đến xu hướng ThiềnTông trong Đạo Phật. Là một nhà văn của thế kỷ XX, nhưng Kawabata mô tảtrạng thái tinh thần của mình bằng những bài thơ viết theo lối của cácThiền sư thời trung cổ. Phần nhiều các bài thơ này đều nói tới sự bấtlực của ngôn từ trong việc mô tả chân lý. Theo những bài thơ đó, ngôntừ bị hạn chế bởi vỏ bọc khép kín của nó. Độc giả không thể trông đợitừ ngữ sẽ thoát ra khỏi những bài thơ này và đến được với mình. Ta sẽkhông bao giờ hiểu nổi và đồng cảm được với những bài thơ Thiền này trừkhi ta từ bỏ những hạn định của bản thân và sẵn sàng thâm nhập vào thếgiới khép kín của những ngôn từ đó.

Tại sao Kawabata lại dũng cảm quyết định đọc những bài thơ vô cùng bíẩn đó bằng tiếng Nhật trước khán giả ở Stockholm? Tôi nhìn lại hầu nhưvới một nỗi u hoài sự dũng cảm tuyệt vời đó, sự dũng cảm ông đã thụ đắcđược vào cuối sự nghiệp xuất chúng của mình, và với sự dũng cảm đó ôngđã khẳng nhận niềm xác tín của mình. Kawabata từng là tín đồ hành hươngtrên con đường sáng tạo nghệ thuật dài hàng thập kỷ, trên con đường đóông đã sản sinh được vô vàn kiệt tác. Sau những tháng ngày hành hươngđó, chỉ bằng cách thú nhận niềm say mê tột cùng của mình với những bàithơ Nhật Bản bí ẩn đó, từng làm đau đầu bất cứ ai cố gắng thấu hiểuchúng, ông mới diễn tả được về "Nhật Bản, Cái Đẹp và Bản thân tôi",nghĩa là, diễn tả về cái thế giới trong đó ông sống và về những vănchương ông sáng tạo.

Hơn nữa, cũng rất đáng lưu ý là Kawabata đã kết thúc bài phát biểu của mình như sau:

"Tác phẩm của tôi được mô tả là những tác phẩm về cái không(emptiness), nhưng ta không thể lẫn nó với cái hư vô (nihilism) của phương Tây. Nền tảng tinh thần của nó hoàn toàn khác. Thiền sư Đạonguyên (Dogen) đặt tên cho bài thơ về bốn mùa của mình là "Bản lai diệnmục" và ngay cả lúc ông ngợi ca vẻ đẹp của bốn mùa, ông vẫn chìm đắmtrong tư tưởng Thiền (bản dịch tiếng Anh của Edward Seidensticker).

Ở đây, một lần nữa, tôi được thấy sự tự đánh giá thẳng thắn và dũng cảmcủa ông. Một mặt Kawabata xác định mình đi theo truyền thống của triếthọc Thiền và cách thức cảm thụ cái đẹp xuyên suốt nền văn học cổ điểnphương Đông. Vậy nhưng mặt khác ông đã vượt lên khỏi bản thân mình đểphân biệt cái trống rỗng, là đặc trưng cho những tác phẩm của mình, vớichủ nghĩa hư vô của Phương Tây. Khi làm vậy, ông đã nhiệt thành bày tỏtrước những thế hệ tiếp sau của loài người, những thế hệ Alfred Nobelđã gửi gắm niềm tin và hy vọng.

Cũng xin bày tỏ thật lòng rằng, khác với Kawabata, người đồng hương củatôi đã đứng nơi này hai mươi sáu năm trước đây, tôi thấy mình bị hấpdẫn bởi ái lực tinh thần của nhà thơ người Ai-len William Butler Yeat,người đoạt giải Nobel Văn Học bảy mươi năm trước đây khi ông gần nhưcũng ở độ tuổi tôi bây gì. Dĩ nhiên tôi không định xếp mình đồng hạngvới nhà thơ thiên tài Yeats. Tôi chỉ là một môn đệ khiêm tốn sống tạimột nước xa xôi. Như William Blake, nhà thơ với những tác phẩm đượcYeats trả lại đúng giá trị lại và phục hồi vị trí cao quý trong vănchương thế kỷ này, đã từng viết " Băng qua Châu Âu và Châu Á, tới TrungHoa và Phù Tang như ánh chớp sáng nhoà".

Trong những năm gần đây, tôi dành nhiều thời gian viết những bài thơ"haiku" gồm ba câu mà tôi mong sẽ đạt được đỉnh điểm trong hoạt độngvăn học của mình. Cho tới nay đã có hai phần được xuất bản, gần đây tôiđã viết xong phần thứ ba. Phần này có tiêu đề tiếng Nhật có nghĩa là"Cây xanh rực lửa". Tôi đã có được tiêu đề này từ một đoản khúc trongbài thơ Vacillation (tạm dịch: Chập chờn) của Yeats:

Và kìa đó một cây xanh với những nhành cao ngất

Nửa lấp lánh lửa hồng nửa biếc xanh

Tán rộng dày đẫm ướt sương mai...

(Vacillation 11 - 13)

Thực sự, tác phẩm bộ ba của tôi thấm đẫm ảnh hưởng những bài thơ củaYeats. Trong dịp Yeats đoạt giải Nobel Văn học, Thượng viện Ailen đãđưa ra những lời chúc mừng ông, trong đó có đoạn sau:

Thông qua thành công của ông, Tổ quốc chúng ta đã được công nhận có đóng góp nổi bật cho nền văn hóa thế giới.

... Chúng ta, một dân tộc trước đó chưa được chấp nhận vào cộng đồng hữu hảo các quốc gia trên thế giới.

... Nền văn minh của chúng ta sẽ được đánh giá bằng tên tuổi của Nghị sĩ Yeats.

... Sẽ luôn có nguy cơ nổi loạn của những người bị mất đi lý trí, điên rồ đuổi theo sự huỷ diệt.

(Giải Nobel: Lời chúc mừng gửi tới Nghị sĩ Yeats)

Yeats là nhà văn mà tôi muốn theo chân. Tôi muốn làm việc đó vì một đấtnuớc khác mà giờ đây đã đuợc "chấp nhận vào cộng đồng hữu hảo các quốcgia trên thế giới", nhưng là nhờ công nghệ điện tử và ngành sản xuất ôtô. Đồng thời, tôi muốn làm việc đó như là công dân một đất nước bị đẩyvào sự "điên rồ đuổi theo sự huỷ diệt" cả trên mảnh đất quê hương mìnhlẫn trên đất các quốc gia láng giềng.

Là một con người sống trong thế giới hiện tại như thế giới này, và sẻchia nhũng kỷ niệm cay đắng của quá khứ hằn sâu trong tâm khảm, tôikhông thể đồng lòng thốt lên những lời như của Kawabata "Nhật Bản, CáiĐẹp và Bản thân tôi". Một phút trước đây, tôi đã đề cập đến sự "mơ hồ"của tiêu đề và nội dung bài phát biểu của Kawabata. Trong phần còn lạicủa bài phát biểu của mình, tôi muốn dùng chữ "nhập nhằng" (tiếng Anh:ambiguous) theo như nghĩa mà nhà thơ nổi tiếng người Anh Kathleen Raineđã phân biệt khi có lần bà đã nhận xét về William Blake rằng thơ ôngnhập nhằng hơn là mơ hồ. Tôi không thể nói khác đi về mình ngoài việcnói rằng "Nhật Bản, Sự nhập nhằng và Bản thân tôi".

Tôi nhận thấy, sau một trăm hai mươi năm hiện đại hóa kể từ buổi đầu mởcửa, nước Nhật ngày nay bị chia sẻ thành hai thái cực đối lập nhau củasự nhập nhằng. Tôi cũng là một nhà văn sống trong đất nuớc ấy, với sựphân cực này như một vết sẹo khắc sâu trong tôi.

Sự nhập nhằng ấy mạnh mẽ và xuyên suốt đến nỗi nó làm phân chia cả nhànước và nhân dân theo nhiều cách. Quá trình hiện đại hóa của Nhật Bảnđã được xác định theo chiều hướng học tập và bắt chước phương Tây. Tuyvậy, Nhật Bản nằm trong Châu Á và vẫn bền bỉ duy trì những truyền thốngvăn hóa của mình. Định hướng nhập nhằng đó của Nhật Bản đưa đất nướcnày vào vị thế một kẻ đi xâm lấn ở châu Á. Một đằng, nền văn hóa củaNhật Bản hiện đại hoàn toàn mở ra phương Tây, một đằng thì ít nhất cũngngăn không cho người phương Tây hiểu nó. Và hơn nữa, Nhật Bản bị đẩyvào thế cô lập với các quốc gia châu Á khác không chỉ về chính trị màcòn cả về xã hội và văn hóa.

Trong lịch sử văn học hiện đại của Nhật, những nhà văn chân thành nhấtvà hiểu rõ nhất sứ mệnh của mình là những nhà văn thời hậu chiến, nhữngngười đến với sân khấu văn học ngay sau cuộc Chiến tranh cuối cùng, bịcuộc chiến làm tổn thương nặng nề song vẫn tràn trề hi vọng về một cuộchồi sinh. Họ đã gắng sức và chịu nhiều đau thương để bù đắp lại nhữnghành vi vô nhân đạo quân đội Nhật đã gây ra ở các nước châu Á và lấp đikhoảng cách lớn không chỉ giữa các nước phát triển phương Tây và NhậtBản mà còn giữa các nước châu Phi, châu Mĩ Latinh và Nhật Bản. Chỉ bằnghành động như vậy, họ mới có thể tìm được với chút khiêm nhường nào đósự hoà giải với thế giới. Tôi cũng đã và luôn luôn mang trong mình nỗikhao khát đi theo đúng truyền thống văn học kế thừa từ các nhà văn đó.

Nhà nước Nhật hiện nay và người dân Nhật trong thời kỳ hậu công nghiệpkhông thể tránh khỏi những cảm tình đầy mâu thuẫn. Cuộc Thế chiến thứhai đã nổ ra ngay giữa thời kỳ Nhật Bản đang hiện đại hóa; một cuộcchiến gây ra bởi chính sự sai lạc của quá trình hiện đại hóa. Việc nướcNhật bại trận năm mươi năm trước đây là một cơ hội cho Nhật Bản vàngười Nhật, là kẻ gây chiến, cố gắng hồi sinh vượt lên trên những đauthương mất mát lớn lao mà các nhà văn Nhật thuộc dòng hậu chiến đã môtả. Lý tưởng về dân chủ và quyết tâm không gây ra bất cứ một cuộc chiếnnào nữa là cơ sở đạo lý cho niềm ao uớc được hồi sinh này. Nhưng, cũngthật mâu thuẫn thay, nhân dân và nhà nước Nhật với những cơ sở đạo lýđó lại không phải là vô tội, họ mang theo những tì vết của một lịch sửtrong đó chính họ xâm lăng các nước châu Á khác. Những cơ sở đạo lý đócó ý nghĩa với cả những nạn nhân đã chết vì vũ khí nguyên tử sử dụnglần đầu tiên tại Hiroshima và Nagasaki, có ý nghĩa cả với những ngườisống sót và con cháu của họ, chịu ảnh hưởng của phóng xạ, kể cả hàngvạn người nói tiếng mẹ đẻ là tiếng Triều Tiên.

Trong những năm gần đây có nhiều ý kiến chỉ trích Nhật Bản và cho rằngNhật cần đóng góp lực lượng quân sự nhiều hơn cho Liên Hợp Quốc để thamgia một cách tích cực hơn vào tiến trình gìn giữ và khôi phục hoà bìnhở các nơi trên thế giới. Trái tim chúng tôi đau đớn mỗi khi nghe nhữnglời phê bình đó. Sau kết cục của Thế chiến hai, chúng tôi thấy rằngnhất thiết phải tuyên bố trong một điều khoản trung tâm của Hiến phápmới rằng chúng tôi sẽ vĩnh viễn không tham gia vào chiến tranh. NgườiNhật đã lựa chọn nguyên tắc hoà bình vĩnh cửu làm cơ sở đạo lý cho sựhồi sinh của Nhật sau chiến tranh.

Tôi tin rằng nguyên tắc đó có thể được phương Tây, với truyền thốngdung thứ cho việc vì lương tâm mà từ chối thực hiện nghĩa vụ quân sự,hiểu rõ. Ngay ở Nhật Bản, đã có những nỗ lực hòng xoá bỏ điều khoản vềviệc không tham chiến trong Hiến pháp và vì mục tiêu đó họ đã tìm mọicách tận dụng mọi cơ hội để tăng áp lực từ bên ngoài. Nhưng việc xoá bỏnguyên tắc hoà bình vĩnh cửu của Hiến pháp là một hành động phản bộichống lại các dân tộc châu Á và những nạn nhân của bom nguyên tử tạiHiroshima và Nagasaki. Là nhà văn, tôi chẳng khó gì hình dung kết cụccủa sự bội phản ấy.

Hiến Pháp Nhật trước chiến tranh, thứ hiến pháp thừa nhận một quyền lựctuyệt đối vượt qua nguyên tắc dân chủ, cũng đã đạt được sự ủng hộ nhấtđịnh từ phía dân chúng. Mặc dầu chúng tôi đã có Hiến pháp mới được nửathế kỷ nay, Hiến pháp cũ vẫn còn được ủng hộ và Hiến pháp ấy vẫn còntồn tại trong thực tế ở một số nơi. Nếu Nhật Bản phải pháp điển hóa mộtqui tắc khác xa với qui tắc chúng tôi đã tuân theo trong năm mươi nămqua, cái quyết tâm mà chúng tôi đã đề ra trong bối cảnh đổ nát củachiến tranh, của những nỗ lực hiện đại hóa đã tan tành của chúng tôi,cái quyết tâm của chúng tôi nhằm xây dựng một khái niệm mang tính toàncầu về nhân bản sẽ chẳng có ý nghĩa gì. Đó là những gì tôi muốn nói vớitư cách một cá nhân bình thường.

Cái mà tôi đề cập đến bằng chữ "nhập nhằng" trong bài phát biểu của tôichính là căn bệnh trầm kha đã nổi lên trong thời kỳ hiện đại. Sự thịnhvượng về kinh tế của Nhật không thể đem lại sự giải phóng khỏi nhữngnguy cơ tiềm ẩn đặt trong bối cảnh cơ cấu chung của nền kinh tế thếgiới và vấn đề bảo vệ môi trường.Trong bối cảnh này, sự nhập nhằng đócàng gia tăng. Điều này có thể rõ ràng hơn với những con mắt phê phántừ bên ngoài hơn là đối với chúng tôi, những người dân Nhật. Tại đáycùng nghèo đói thời hậu chiến, chúng tôi có được sức dẻo dai để chịuđựng đói nghèo, để không mất đi hi vọng phục hồi. Có thể nói như thếnày nghe hơi kỳ cục, song giờ đây dường như chúng tôi cũng có được sựdẻo dai không kém để chịu đựng những lo lắng về hậu quả tồi tệ sẽ phátsinh từ sự thịnh vượng hiện tại. Từ một góc nhìn khác, một bối cảnh mớiđã xuất hiện trong đó sự thịnh vượng của Nhật Bản sẽ phụ thuộc vào sựgia tăng phát triển của cả tiềm lực sản xuất và tiêu thụ ở châu Á nóichung.

Tôi là một trong những nhà văn mong muốn tạo ra được những tác phẩm vănhọc nghiêm túc khác biệt với những tiểu thuyết chỉ đơn thuần là sự phảnánh của thứ văn hóa tiêu dùng đang phổ biến ở Tokyo và trên thế giới.Tôi muốn tìm kiếm một bản sắc Nhật Bản như thế nào đây? W.H Auden đã cólần định nghĩa một nhà tiểu thuyết như sau:

... Trong cát bụi

Hãy công bằng, hư hỏng giữa đám đông hư hỏng,

Và trong chính mình yếu đuối bẩm sinh

Nếu có thể, phải chịu đựng tất thảy những lầm lạc của Con người.

(Nhà tiểu thuyết, 11-14)

Đó là cách sống của tôi (mượn lời của Flannery O"Connor"s) với nghiệp văn mà tôi theo đuổi.

Để mô tả một bản sắc Nhật Bản mà tôi muốn đạt được, tôi xin chọn dùngtừ "chính trực", một trong những tính từ mà George Orwell thường sửdụng, cùng với những từ như "nhân đức", "lành mạnh", và "đúng mực" chonhững nhân vật mà ông yêu mến. Cái cách mô tả đơn giản đến không tinnổi này có thể đứng bên cạnh và tương phản với từ "nhập nhằng" tôi đãsử dụng để xác định mình trong tiêu đề "Nhật Bản, Sự nhập nhằng và Bảnthân tôi". Có một sự khác biệt hoàn toàn và mỉa mai giữa cách Nhật Bảnđược nhìn nhận bởi thế giới bên ngoài và cách mà chính họ muốn đượcnhìn nhận.

Tôi hi vọng rằng Orwell sẽ không phản đối nếu tôi dùng từ "chính trực"để chỉ nghĩa tương tự như "giàu chất nhân văn" hay humaniste như trongtiếng Pháp, vì cả hai từ này đều mang nét nghĩa chung là vị tha và nhânđạo. Đã có những bậc tiền bối của chúng tôi đi tiên phong, những ngườiđã có những nỗ lực lớn lao nhằm xây dựng một bản sắc Nhật "chính trực"và "giàu chất nhân văn".

Một người trong số đó là cố Giáo sư Kazuo Watanabe, một học giả chuyênvề văn học và tư tưởng Pháp thời Phục hưng. Bị vây bọc bởi sự cuồngnhiệt mù quáng của lòng yêu nước trong buổi đầu và thời kỳ giữa Thếchiến hai, Watanabe đã đơn độc theo đuổi giấc mơ đem quan điểm về nhânvăn gắn kết vào nhận thức về cái đẹp và nhạy cảm trước thiên nhiên vốncó của Nhật Bản, một nhận thức mà, may sao, vẫn chưa hoàn toàn bị hủydiệt. Tôi cũng phải nói thêm ngay rằng Giáo sư Watanabe có quan điểm vềcái đẹp và thiên nhiên khác với quan điểm của Kawabata thể hiện trongbài "Nhật Bản, Cái đẹp và Bản thân tôi."

Con đường theo đó Nhật Bản cố xây dựng một nhà nước hiện đại theo lốiphương Tây là một con đường đau khổ. Theo những cách thức khác songphần nào tương xứng với quá trình đó, các trí thức Nhật đã cố gắng thuhẹp khoảng cách giữa phương Tây và đất nước mình ở mức sâu sắc nhất. Đóquả là một lao động cực nhọc, một "travail" nhưng cũng mang lại nhiềuniềm vui. Nghiên cứu của Giáo sư Watanabe về Franỗois Rabelais do vậylà một trong những thành tựu tri thức nổi bật và đáng tưởng thưởng nhấtcủa giới trí thức Nhật.

Watanabe từng học ở Paris trước Thế Chiến hai. Khi ông nói với thầyhướng dẫn của mình về tham vọng dịch Rabelais sang tiếng Nhật, nhà họcgiả nổi tiếng người Pháp đã trả lời người sinh viên Nhật lòng đầy khaokhát tri thức đó: "L'entreprise iuoie de la traduction del'intradusible Rabelais" (một ý định táo bạo chưa từng có khi muốn dịchthơ không thể nào dịch nổi của Rabelais). Một học giả Pháp khác trả lờivới sự kinh ngạc không giấu giếm: "Thật là một kỳ công đáng khâm phụckiểu Pantagruel". Bất chấp những nhận định đó, Watanabe không chỉ đãthực hiện được tham vọng táo bạo đó của mình trong bối cảnh đói nghèocủa chiến tranh và sự chiếm đóng của Mĩ, ông còn làm hết sức mình đểgieo vào cái xã hội Nhật Bản hỗn loạn và mất phương hướng thời đó lốisống và tư tưởng của những nhà nhân văn Pháp, những người đi tiênphong, những người đồng thời và các môn đệ của François Rabelais.

Cả trong cuộc đời và sự nghiệp sáng tác của tôi, tôi cũng đã là một mônđệ của giáo sư Watanabe. Tôi chịu ảnh hưởng của ông theo hai phươngdiện hết sức quan trọng. Thứ nhất là phương pháp viết tiểu thuyết. Tôihoàn toàn học từ bản dịch Rabelais của ông cái mà Mikhail Bakhtin đãđịnh hình với tên gọi "hệ thống hình tượng của chủ nghĩa hiện thực kỳdị (grotesque realism) hay nền văn hóa của những tiếng cười dân gian";học được tầm quan trọng của những nguyên tắc vật lý và vật chất, sựtương hợp giữa các nhân tố vũ trụ, xã hội và vật chất, sự giao thoa củacái chết và niềm khao khát hồi sinh, và tiếng cười trào phúng lật đổmọi thứ quan hệ trên dưới.

Hệ thống hình tượng đó khiến cho những kẻ như tôi, sinh ra và lớn lên ởmột vùng xa xôi hẻo lánh, ở một đất nước cũng xa xôi bên lề như NhậtBản có thể tìm kiếm được những phương pháp văn học nhằm đạt được cáiphổ quát. Xuất phát từ một nền tảng như vậy, tôi không đại diện chochâu Á như một thế lực kinh tế, mà là một châu Á bị ám ảnh bởi đóinghèo triền miên và gia tăng dân số. Bằng việc chia sẻ những ẩn dụ sốngđộng đó, tôi muốn đứng về phía các nhà văn như Kim Ji Ha của Hàn Quốc,Chon I và Mu Jen của Trung Quốc. Đối với tôi, tình huynh đệ của giớivăn chương là thứ tình đồng cảm chia sẻ sâu sắc. Tôi đã có lần tham giavào một cuộc tuyệt thực để đòi tự do chính trị cho một nhà thơ có tàingười Triều Tiên. Nay tôi hết sức lo lắng về số phận của những nhà vănTrung Quốc tài năng, những người đã bị tước mất tự do kể từ vụ Quảngtrường Thiên An Môn.

ảnh hưởng thứ hai của giáo sư Watanabe đối với tôi là quan điểm của ôngvề chủ nghĩa nhân văn. Tôi coi chủ nghĩa này là một biểu trưng hoàn hảocủa châu Âu với tư cách một thực thể hoàn chỉnh sống động. Đó là một ýtưởng có sức lan truyền lớn trong định nghĩa của Milan Kundera về tinhthần của tiểu thuyết. Dựa trên những nghiên cứu chính xác các nguồn sửliệu mà ông có được, Watanabe đã viết các tự truyện phê phán, vớiRabelais là trung tâm, về các nhân vật từ Erasmus tới SébastienCastellion và những phụ nữ có liên quan tới Henri IV, từ nữ hoàngMarguerite cho tới Gabrielle Destré. Khi làm vậy, ông muốn dạy chongười Nhật về chủ nghĩa nhân văn, về tầm quan trọng của lòng khoandung, về tính dễ tổn thương của con người bởi chính những thành kiến vàsuy nghĩ của y cũng như những cỗ máy do chính y tự tạo ra. Sự chânthành của ông khiến ông trích dẫn lời của nhà triết học người Đan Mạch,Kristoffer Nyrop: "Những kẻ không chống lại chiến tranh là đồng loã vớichiến tranh". Những nỗ lực nhằm truyền bá vào Nhật Bản tư tưởng nhânvăn - nền tảng của tư tưởng phương Tây - của Watanabe quả thực là sựdũng cảm táo bạo không chỉ "chưa từng có" mà còn "một kỳ công đáng khâmphục kiểu Pantagruel".

Là người chịu ảnh hưởng của chủ nghĩa nhân văn Watanabe, tôi muốn nghĩavụ của tôi, với tư cách nhà tiểu thuyết, là giúp những người tự diễnđạt mình bằng ngôn ngữ, cũng như những ai đọc họ, có thể hồi phục từnhững nỗi thống khổ của mình và thời đại mình và chữa khỏi được nhữngvết thương trong tâm hồn. Tôi đã nói rằng tôi bị phân xẻ giữa hai tháicực của thuộc tính "nhập nhằng" của người Nhật Bản. Tôi đã và đang cốgắng để chữa khỏi và hồi phục từ những đau thương đó bằng văn học. Tôiđã nỗ lực cũng nhằm cầu nguyện cho sự phục hồi của những đồng bào Nhậtcủa tôi.

Xin hãy cho phép tôi một lần nữa nhắc tới con trai tàn tật của tôi,cháu Hikari đã được tiếng chim đánh thức gọi về với âm nhạc của Bach vàMozart, và cuối cùng sáng tác nên những nhạc phẩm của riêng cháu. Nhữngtác phẩm nhỏ nhoi lần đầu tiên cháu soạn nên chan chứa hào quang vàniềm sung sướng tươi mới. Chúng giống như sương long lanh trên lá cỏ.Từ "innocence" (ngây thơ) được cấu tạo bởi hai phần "in" có nghĩa làkhông và "nocere" - gây tổn thương, nghĩa là không gây tổn thương. Âmnhạc của Hikari theo nghĩa đó là sự tuôn trào tự nhiên tính thơ ngâycủa chính người soạn nhạc.

Khi Hikari tiếp tục sáng tác, tôi không thể không nhận thấy trong âmnhạc của cháu "tiếng kêu của một tâm hồn u uẩn đang than khóc". Dù cháubị thiểu năng trí tuệ, nhưng nỗ lực bền bỉ của cháu đã giúp trang bịcho hành vi sáng tác - vốn đơn giản chỉ là một "thói quen sống" - nhữngkỹ năng sáng tác ngày càng phát triển và khả năng nhận thức ngày càngsâu. Điều này tới lượt nó đã khiến cho cháu có thể khám phá trong chiềusâu trái tim mình một nỗi đau u hoài mà bấy lâu nay cháu không thể nàodiễn tả bằng lời.

"Tiếng kêu của một tâm hồn u uẩn đang than khóc" thực đẹp, và việc cháudiễn tả nó bằng âm nhạc đã khiến cháu thoát khỏi nỗi đau u uẩn để cóthể phục hồi. Hơn nữa, âm nhạc của cháu cũng đã được thừa nhận là cóthể chữa khỏi và giúp hồi phục những người nghe đồng cảnh ngộ. Ở đâytôi tìm được cơ sở để tin tưởng vào khả năng hàn gắn đau thương tuyệtvời của nghệ thuật.

Niềm tin đó của tôi chưa hoàn toàn được minh chứng. Dẫu chỉ là một conngười "yếu đuối", nhưng, với sự trợ lực của niềm tin chưa được kiểmchứng đó, tôi muốn trải qua mọi "lầm lạc" đã tích tụ suốt thế kỷ haimươi này, kết quả của sự phát triển kinh khủng của công nghệ và giaothông. Là một con người tồn tại bên ngoài trung tâm của thế giới này,tôi muốn tìm kiếm xem bằng cách nào tôi có thể góp một chút gì nhỏ bé -những mong là nhân văn và chính trực của mình - để giúp cho sự cứu chữavà hoà giải nhân loại.

Oe Kenzaburo

Phùng Thanh Phương dịch từ tiếng Anh

Trần Tiễn Cao Đăng hiệu đính

Kungfu bill fighting :D

2010-08-02T12:15:00.004+09:00

Interesting!

As I stuffed that last remains of sweet and sour chicken into my mouth, I proudly turned to my Chinese friends to declare that I was full.

But no one was paying attention to me. Instead they were all suspiciously eyeing each other while their hands fumbled around in their respective bag or pockets.

One friend across from me slowly inched toward the edge of his seat; his legs tense and his hands on the table ready to spring from his seat at a moment's notice. Everything seemed to go in slow motion as my friend across the way made the first move.

Soon, everyone was jumping from their seat, money in hand, in a wild race to the payment counter. There was grabbing, pushing and shouting as they made their way to the counter but soon the initial crowd thinned to just my friend and another burly young man. They both reached the counter at the same time and thrust their handful of money at the calm waitress.

"I'm going to pay, so put your money away," the burly boy said in a heightened tone.

"No! Stop being polite and let me pay," my friend also forcefully said.

In the end, the burly boy paid as his longer arms enabled him to outreach my friend to the waiting hands of the waitress.

I was a little shocked until I realised that I had just witnessed a prime example of Chinese bill fighting, the epitome of Chinese hospitality. I was just lucky none of my friends had been drinking.

One time, I was enjoying dinner with some colleagues when we were interrupted by an extravaganza of drunken bill fighting. For those who have never seen drunken bill fighting, it is a sight to behold. On this occasion, at a nearby table, a group of friends were enjoying the moment that only countless bottles of Beijing's beloved Erguotou can provide. When it came time for them to pay the bill, three men got up in an effort to pay. One man quickly slumped back into his chair, obviously over-inebriated, but his two friends continued to stumble toward the counter. Finally, after a few steps, they became entangled in each other's arms. A slurred shouting match ensued for a few seconds until one of the men found his balance and threw the other to the ground.

"I will pay!" he shouted as he staggered off.

By no means is bill fighting a negative thing, but at times, like many other customs, it can get out of hand when alcohol gets involved.

I myself have tried my hand at bill fighting a number of times, but most of the time I fare rather badly. In part, this is because I am a teacher and as the custom goes, a student should always pay for their teacher. With my closer Chinese friends we usually take turns paying or go Dutch, but in a more formal setting, I often find myself getting held back if I try to pay the bill, even if I am the one that invited everyone to eat.

So I have had to devise my own tactic when it is appropriate for me to pay to avoid the awkward bill fighting described above.

The key is a well-timed bathroom break, and by well-timed, I mean in the middle of the meal. No one will suspect you are going to pay the bill and you will meet no resistance.

When you excuse yourself, calmly walk over to the waiter and ask where the bathroom is. When they point the way, ask them to follow you and quietly ask them to prepare the bill and instruct them only to give it to you.

After your visit to the bathroom the waiter should have the bill ready and you can discreetly slip him the money and then go back to your seat, confident that not only have you finally paid the bill after 50 failures, but that you can avoid the whole bill fighting scene.

Your guests will be quite impressed when you let out a sly smile as the waiter gives back the change and you tell them the bill is already paid.

Oh, and don't worry about the waiter. They are sure to understand immediately that you are just getting a jump on the race to pay the bill. In war, they would call it a pre-emptive attack. But if you want to successfully pay the bill you are going to have to engage in a little bit of...pre-emptive bill paying.

Shared by Gio Velez, asianewsnet.net

Like it - GOPAN

2010-07-14T18:33:00.009+09:00

A new bread maker that uses rice flour and is geared wil be on sale form October for just under $500.00.

Gopan - gohan is rice and pan is bread.